ayva rendesi

son

2010-05-10T17:15:00.004+02:00

görüşünce konuşuruz.
hadi öptüm.
tankut

vavien ve diğerleri

2010-04-22T12:25:00.003+02:00

neredeyse bir aydır yazamadım. neresinden başlasam bilemiyorum.

6 nisan'da bir yeğenim oldu: defne.
ortaköy'e taşındım.
festival'de çalıştım.

1. defne benim bunca küçüklüğüne bu kadar yakından şahit olduğum ilk insan evladı. bu kadar tepkili olmasını beklemiyordum; izliyor, tutuyor, kavrıyor, mis gibi kokuyor ve mutluluk saçıyor. çok akıllı ve bayağı kıllı bir yeğenim olacak gibi gözüküyor.

2. dereboyu caddesine bakarak çalışmak oldukça kolay oluyormuş. havalar da açtıkça buralarda yürümek, vapura binmek, arkadaş ağırlamak git gide daha keyifli uğraşlara dönüşecek gibi. bunca sene istanbul'un orasında burasında yaşayıp da bir türlü boğaz'ı doyasıya tecrübe edememiş bir insan olarak, bu sene bu açığımı gidereceğim umarım.

3. film festivali'nde sunum koordinatörlüğü diyesiler birşey yaptım. kendimi koordine etmeyi zar zor becersem de, filmlerden sonraki soru cevap oturumlarını büyük ölçüde arızasız geçirmeyi becerttirdim. ancak asıl anladığım şey; masa başında kalem kağıt işleriyle uğraşmaktansa, mikrofona birşeyler gevelemek bana daha kolay gelen bir mesele imiş. arada bir denge tutturmak lazım.

en önemlisi ise, vavien şahane bir film. içten içe kıpraşıp cücüklenen taşralı türk erkeği burhan abi ve türevlerinin karanlık yönlerini sorgulayan ve bunu sinema ve anlatı tekniklerinin yetkinlikle kullanıldığı bir usulle kotaran feci güzel bir film.

aramızdaki hava

2010-03-24T12:00:00.002+01:00

"Aradaki havayı böyle laflarla doldurmak mümkündür, iyidir, ama yığ yığ lafları nereye kadar?" (s.72)

Fatih Özgüven'in Hep Yazmak İsteyenlerin Hikayeleri'nden özellikle Aramızdaki Hava benzersiz bir şey. Peki Orhan Pamuk'un Hikaye Anlatamayanların Hikayesi'ni hatırlayan var mı?

orta malı hata

2010-03-17T20:42:00.005+01:00

2005'te post-60s turkish art dersi için yusuf atılgan'ın aylak adam'ı ile ilgili "aylaklayarak varolmacılık ve romanı" diye bir yazı yazmıştım. sonra onu o zamanlar çıkan agora diye bir dergi yayımlamıştı. agora belki hala çıkıyordur, bilemiyorum. neyse, demin google'da ismimi arattım - hayır hiç böyle bir adetim yoktur, ama ali'den aldığım keith gessen'in all the sad young literary man'deki devamlı kendisini google'layıp goggle'ının "shrink" ettiğini fark ettiğinde bunalıma girince google'ı arayıp şikayette bulunan karakterden ilham aldım. neyse, işte benim bu yazı meğerse internette birçok sitede alıntılanmış, kopyalanmış, insanlar hakkında güzel yorumlar yapmış, aylak adam'la ilgili en kapsamlı yazı budur falan demişler. elbette pek hoşuma gitti.
ancaaak, gelelim yazıdaki ufak bir pürüze. yazıda atılgan'dan şöyle bir alıntı yapmıştım: “Kimse bir başkasına ulaşamaz, çünkü kimse kendi sınırlarına varamaz.” hbk yazıyı pek beğenip beni ofisine çağırmıştı, ama o cümlenin yanından ok çıkartıp 'bunun kaynağını belirt.' demişti. cümlenin kaynağını baştan belirtmemiştim, çünkü cümle atılgan'a değil, auster'a aitti; hayaletler romanından. ben sonradan hayaletler'i tekrar okurken fark etmiştim. zamanında yaratıcı bir lapsus'um olmuş, çok mu?
neyse, böylece bu hatayı düzeltmiş olayım. gerçi bu cümle atılgan'a da yakışıyor, fazla mahsuru yok.

denklemler

2010-03-10T15:22:00.002+01:00

ortaokulda matematik derslerinde - hangi konuydu bilmiyorum, bilmemkaçıncı dereceden denklemler falan herhalde - mathes (matematik hocasının soyadı mathes'ti), tilp ya da kirsch, ceket kollarının tebeşir tozu içinde kalması pahasına kollarını tahtaya dayayarak denklemin bir parçasını kapatırdı, böylece o parçayı yok sayarak bir sonraki aşamaya geçer, gerekli düzenlemeyi yaptıktan sonra o parçayı tekrar eklerdik.
gerçek hayatta da bu mümkün müdür?

şarkılar

2010-03-07T21:38:00.003+01:00

şu dört şarkıya sardım:
1. şarkı sözü böyle yazılır
2. böyle yorum ve böyle cover dünyada tek
3. dj'lik budur arkadaş
4. bu da bi başka

peleshian

2010-03-07T21:12:00.005+01:00

son bir ay içerisinde artavazd peleshian'ın menq'ini ve seasons'ını yedi sekiz kez izledim herhalde. izlerken her seferinde ayrı ürperiyorum. youtube'u olanlar oradan seyredebilir.

in the old society, in the new society

2010-02-27T00:16:00.005+01:00

The old society concentrated the maximum number of ways of life into the minimum of space and accepted, if it did not impose, the bizarre juxtapositon of the most widely different classes. The new society, on the contrary, provided each way of life with a confined space in which it was understood that the dominant features should be respected, and that each person had to resemble a conventional model, an ideal type, and never depart from it under pain of excommunication.

Ariés, Phillippe (1960) Centuries of Childhood, p. 415

eskisinden kasıt medieval, yenisi de (erken) modern.

workrave

2010-02-25T00:43:00.004+01:00

bilgisayar başında çalışan herkese tavsiyem, free software workrave.
üç dakikada bir kısacık bir mola, kırk dakikada bir ise uzun bir mola için sizi kibarca uyaran, bu mola uyarılarını sizin çalışma temponuza göre ayarlayan, çeşitli egzersiz hareketleri tavsiye eden, türkçesi de bulunan, yalın arayüzüyle kullanımı çok kolay workrave, dünyayı kurtaracaksa free software'ler kurtaracak tezini bir kez daha haklı çıkarıyor.
bir de, bu software'i adil'in tohumlar'ından öğrendim.

2010-01-30T12:35:00.001+01:00

... the task is to demonstrate how those whom power-holders consider to be marginal are central to themselves.

maurice bloch

mary hudson

2010-01-29T17:17:00.003+01:00

Offhand, I can remember seeing just three girls in my life who struck me as having unclassifiably great beauty at first sight. One was a thin girl in a black bathing suit who was having a lot of trouble putting up an orange umbrella at Jones beach, circa 1936. The second was a girl aboard a Caribbean cruise ship in 1939, who threw her cigarette lighter at a porpoise. And the third was the Chief's girl, Mary Hudson.
"Am I very late?" she asked the Chief, smiling at him.
She might just as well have asked if she was ugly.

from The Laughing Man by J.D. Salinger in Nine Stories

çok ıvır zıvır

2010-01-26T13:30:00.008+01:00

evvelden bahsettiğim alman yazarları almanca'dan okuyayım derken hiç okumama alışkanlığımı nispeten yenerek hesse okumaya başladım ve yine salaklığıma yandım. ne güzel kitaplarmış öyle, hele kamuran şipal çevirisiyle yayınlananlar. kısa romanı knulp ise tam aradığım şeymiş.

avatar'ın görüntülerine çenem düştü, hikayesine burnum kıvrıldı. ona gitmeden evvel yüzüklerin efendisi'nin üçünün de extended versionlarını seyrettiğimden, avatar da işte bu kadarmış dedim. hikayedeki alegori ise bir çeşit pop-antropoloji ürünü herhalde, her şeyin pop'u gibi hem iyi hem çok kötü.

yasemin mori'ye gittik babylon'da, şahaneydi. david aşık oldu yasemin'e, gitti sahnenin dibine girdi. sanırım nil orhan veli'yse, yasemin de turgut uyar'dır.

garajistanbul'da kassas'a gittim, bir daha da garajistanbul'a gitmem.

kar çamur demeyip işsanat'taki balkan naci sergisine gittim, büyük hayalkırıklığı oldu. ama karşı sanat'taki yemek'te hoş işler var.

tünel kayışı

2010-01-23T00:07:00.004+01:00

Tünelleri insanlar için yaptık. Yokuşlardan lahzada insinler, yokuşları ani vakitte çıksınlar diye. Tünelin kayışı, Tünele ilk defa bindiği zaman sevinen ve bu sevinci bile belli etmek istemeyen bir çocuk için yapılabilecek bir şey.
Eğer bugün biz tünel kayışı yapamıyorsak, bunun en büyük sebebi Tünele ilk binen ve sevinen çocuğu sevmememizdendir, demeyeceğim. O zaman hem kendimi methetmiş olurum, hem de tünel kayışı yapabilecek bir iktidarda olduğum zehabı hasıl olur, müracaatlar vaki olur! Diyeceğim yalnız şu: Şu insanlara hiçbir şey çok değil.
Edirnekapı'da bu akşam bir ana bir çocuğun Tünele nasıl bindiğini dinleyecek. Çocuk, "Kocaman gözlü adam bana baktı da, iyice sevinemedim," diyecek. Yabancılara gülemediği, beyaz dişlerini gösteremediği, duyduğu şeyleri, söyleyemediği şeyleri bu anaya söyleyecek, onlar da Tünele binmiş kadar sevinecekler.

Sait Faik, Tüneldeki Çocuk, 1946

ondan bundan

2010-01-18T13:10:00.006+01:00

The Law is not only severe, ruthless, blind; at the same time, it mocks us. There is an obscene pleasure in practising the Law.
Zizek, from The Pervert's Guide to Cinema (2006)

geçen gün otobüse tepecik'ten binip çatalca'da inen iki türbanlı kadından birinin başındaki eşarbın deseni sepia ve eflatun renkli bir dünya haritasıydı. niye? nasıl? how come? hangi eşarp imalatçısı bu desende mal üretiyor, nerede satıp kimler kafasına bu eşarbı koyuyor?

cumhuriyetçi devlet politikalarının açtığı nişte mütevazı bir orta sınıf olarak yaşayagelirken 1970'lerden beri giderek hızlanan ve 2000'lerde iyice dramatik boyutlara varan bir şiddetle sosyo-ekonomik ayrıcalığını kaybedenlerin bir çeşit milliyetçi, kemalist söyleme sarılarak politize olmaları, maalesef o bildiğimiz klişe ile "çelişkileri keskinleştirmekten" öte bir işe yaramıyor. zamanında sistem mağduru olan hiçbir gruba teveccüh etmemiş, mağdurlara sırt çevirmeyi marifet saymış bir sosyo-ekonomik yığının sıra kendisine geldiğinde, öyle ya da böyle sahip olageldiği eğitim seviyesi (en temel haliyle bir modernist repertuardır bu, ve az şey değildir, keza aynı sosyo-ekonomik grubun kariyerinde "bir dakika karanlık" eylemi vardır ki, bazen harekete geçebileceğine işarettir) ile karar verme mercilerindeki ve ulusal iletişim ağlarındaki hiç de azımsanmayacak nüfuzunu kullanamamakta, düşmek üzereyken bile damdan düşmüş olanlarla empati kuramamakta. bu da, nihayetinde kemalizm'in halen sistemli ve sahici bir şekilde kendi özeleştirisini yapamaması ile ilgili.

sol, sinizm, pragmatizm

2010-01-17T18:24:00.005+01:00

Nasyonal sosyalizmi kutlu bir radikalleşmenin yan tesiri gibi görerek küçümsemek, soldaki kriz sinizminin tarihsel yanılgısıdır. Sadece reel-politik, taktik bir hatadan bahsediyor değiliz. Krizi derinleştirmeye indirgenen politik otomatizm, 'ultra' iradeciliği kendi zıddına çeviren uğursuz bir diyalektiği işletir. Politik eylemin inşacı potansiyelinden yüz çevirip, 'çelişkileri keskinleştirmeye' odaklanarak onu bir tür matkaba dönüştürmek, aklı ve sezgiyi dumura uğratır. Bu seyir içinde iradi zorlama, kadercilik halini alır. Asıl önemlisi: Krizin tahribatına 'güvenmek', işçi sınıfının öznelliğini, tarihsel rolünü reaksiyona, reflekse indirgemektir. Boğazına kadar batınca can havliyle zincirlerini kıran işçi imgesine dayalı devrim tasarımı, işçilere, zincir kırmaktan başka bir misyon atfetmez. Nasyonal sosyalizm de, el eriminde bulunan düşmanlar işaret ederek, paldır küldür bir "yetti artık!" isyanını körüklemiyor muydu? Sosyalizmin farkı, işçilerin isyanda da çarkın dişlisine indirgenmesine meydan vermemek olmalıydı, değil mi?

[...]

Merkez üssü meşhur '68 olan, 1960'ların ve 1970'lerin dünya çapındaki radikal sol dalgası, sosyal refah devletinin bu altın çağının ürünüydü. Sefalete, yoksulluğa sebebiyet veren bir sisteme tepki değildi bu; tersine, tam da en "adaletli" devrini sürmekte olan kapitalizmin, emekçilerin/insanların ufkunu daraltmasına başkaldırıydı. [...] Yoksunluklar, tahripkar deneyimler, ancak 'başka türlü bir şey'in hayal edilmekle kalmayıp ucu göründüğünde, başka türlüsünü akla düşüren iyileştirici eylemler yaşandığında, yapısal çelişkiler olarak tebellür ederler. Daha önemlisi, 'başka türlü bir şey'i hayal etmek ve istemek, bir öznelik kapasitesini gerektirir. Toplumsal reformlar ve 'iyileşmeler', bunların gerçekleşmesini sağlayan politik-toplumsal mücadele ve örgütlenmelerle beraber, öznelik kapasitesini geliştiren güçlenme deneyimleridir. [...]
Kısmi iyileşmeleri, reformları kaş kaldırarak karşılayan 'radikal' tutum, zahidane bir sakınganlığa, bir asketizme döndüğü oranda; işçilerin daha 'ileri' taleplerini geliştirmeleri, arzularını beyan etmeleri, utandırıcı bir imtiyaz gibi görünür hale gelecektir. Sanki en çok istenen, asıl beğenilen, sefil, perişan, hiçbir şeye takati olmayan bir ezilenler sınıfıdır; 'kendisi için bir şey isteyemeyecek' bir acizler yığını. Bu tasavvur, devrimcileri, onlar adına, vekaleten mücadele edenler olarak 'kurumlaştırır'. Beğenmedikleri işçi aristokrasisine mukabil bu kez onlar bir 'aristokrasi' olurlar.
Her küçük adımı abes sayan; nihai ve topyekün büyük çözün dışında her nispi iyileşmeyi, küçümsemekle kalmayıp göz boyayıcılıkla hatta "iyi niyetle" örtülmüş bir ihanetle itham eden bu boşunalık imanındaki sinizm, aslına bakılırsa gericiliğin belli başlı alametlerinden biridir.

Tanıl Bora, "Kriz, Fırsat ve Sinizm" Sol, Sinizm ve Pragmatizm'de, İstanbul: Birikim, 2010, s. 84, 87.

gülme

2010-01-12T12:21:00.003+01:00

"Yaşama tüm ciddiliğini bizim özgürlüğümüz kazandırır. Olgunlaştırdığımız duygular, içimizde gizlediğimiz tutkular, düşünerek karar verip uyguladığımız eylemler; kısacası, bizden gelen, tümüyle bizim olan şeyler... İşte yaşama kimi zaman dramatik, genellikle de ciddi bir hava veren bunlardır. Bütün bunları komediye dönüştürmek için ne gereklidir? O görünürdeki özgürlüğümüzün altında iplerden oluşan bir düzeneğin yattığını ve bizlerin, ozanın dediği gibi, şu ölümlü dünyada ipleri yazgının elinde zavallı kuklalar olduğumuzu düşünmek gerekir. Öyleyse düşgücünün bu basit imgeyi çağrıştırarak komiğe kadar götürmeyeceği hiçbir gerçek, ciddi, hatta dramatik sahne yoktur."

Henri Bergson Gülme çev: Yaşar Avunç İstanbul: Ayrıntı s. 47

hem öyle hem böyle

2010-01-07T16:53:00.004+01:00

2009'da kaçırdığım albümleri yılsonu listeleri sayesinde yakalamaya çalıştım. neyse ki pitchfork, zevklerimiz uyuşmasa da, yargılarından neyi beğenip neyi beğenmeyeceğimi çok şık biçimde çıkartabildiğim bir dile sahip. bat for lashes'ın two suns'ı gerçekten şahane. grizzly bear'in çok umutla beklediğim veckatimest'inde iş yok, keza antony and the johnsons'ın the crying light'ında da. bibio'nun ambivalence avenue'sü ise pek güzel bir sürpriz.

zizek'in pervert's guide to cinema'sını da, moore'un sicko'sunu da yeni izledim. çağımızda truth teller olma iddiasında bulunmak için niçin göbek gerekiyor, bunu çözmeye çalıştım.

fatih akın soul kitchen'da muhtemelen farkında olmadan, sarışın, sıska alman-almanlara karşı feci bir ayrımcılık yapmış, hepsini pek bir kötü kötü göstermiş. aman diyeyim. akın'ın karnivalesk diline bile böyle bir dışlayıcılık yerleşmişse, iyiye gitmiyoruz.

2009'un son gününde jasper'i hamama götürdüm, hem 2010'a ben de tertemiz girerim dedim. ama sadece girmek 50 tl olunca, kese mese yaptırmadan bi ıslanıp çıktım. yine de en temiz girdiğim sene 2010'dur herhalde.

çatalca'da, istanbul'da, memlekette her şey bildiğimiz gibi. nişanyan'ın şu meşhur yazısına tekrar denk geldim. özellikle son cümlesini hatırladığım iyi oldu, ne de olsa en az 1,5 sene yurt sathındayım:
"En önemlisi şu: bu memlekette öyle güvercin tedirginliğiyle yaşamaya gelmez. Köpek gördün mü değnekle üstüne yürüyeceksin."

çatalca'da değişen birşey yok dedim, ama saatçı mustafa'yı yeni tanıdım. saatçı, anahtarcı ve dövmeci. çarşının ortasında. dükkanın yanındaki kuruyemişçi bir de üstteki apartman onunmuş. kendisi harleyci ve rockçı. müzisyen. çılgın apaçi olarak cümle alem tarafından tanınıyor. hafta içi çatalca'da robot hayatı yaşıyor, hafta sonu ver elini taksim, ortaköy, bebek, nişantaşı, kadıköy. belki kendisini oralarda upuzun pançoları, yüzük yüzük parmakları, geniş şapkaları ve makyajlı suratıyla görmüşsünüzdür. ortaköy'deki hakan'dan bahsetmiyorum, o mustafa abi'nin eline su dökemez. içinde bulunduğum yirmi dakika boyunca bir de anladım ki, kendisinin dövmeci dükkanı, çatalcalı ve tepecikli gençlerin alternatif turkish subculture'ına açılan dehlizi. mustafa abi'nin dükkanında aradıkları soluğu bulamazlarsa otobüse binip avcılar'a kadar gitmeleri gerekiyor, ki bu da üç lira demek, az değil.

zaytung çok iyi geldi, geç keşfettiğime hayıflandım. özellikle en çok şuna güldüm. zamanında bir de snıf...! vardı, bilmem hatırlayan çıkar mı?

aşure mevsimi hepimize hayırlı olsun.

tschüss!

2009-12-26T08:54:00.000+01:00

ästhetik

2009-12-23T02:51:00.004+01:00

Clive Bell'in Art'ından (1912):

At the risk of becoming a bore I repeat that there is something ludicrous about hunting for characteristics in the art of to-day or of yesterday or of any particular period. In art the only important distinction is the distinction between good art and bad. That this point was made in Mesopotamia about 4000 B.C., and that picture in Paris in 1913 A.D., is of very little consequence.

şu significant form muhabbetleri. ilk okuduğumda hem salakça bulmuş, hem de sinirlenmiştim. ama hem salakça bulunacak hem de sinirlendirecek türden çelişkili izlenimler yaratan her yargı gibi, kafamın bi yerinde tıngırdamaya devam etti durdu. şimdi ise neredeyse buna hak verecek durumdayım. yaşlanıyor muyum nedir?

şöyle şöyle

2009-12-19T16:10:00.012+01:00

çalışma masamı sattığımdan beri cam önündeki ufak yuvarlak masada çalışıyorum. kar yağdığından, daha güzel oluyor böylesi. beş küçük apartmanın arka taraflarının baktığı bir boşluk. karşı apartmanın birinci katında oturan yaşlı kadın arada arka balkonuna çıkıp bir şeyler silkeliyor ya da balkonundaki karları süpürüyor. her seferinde tam karşısında beni görüyor, ama selamlaşmıyoruz.
yarın ev sahibi gelecek. bir de yeni kiracı. benim buradaki son haftam ve hayatımın son üç finali. yine sabaha doğru birşeyler çiziktirip göndereceğim herhalde, şimdilik aklıma yazacak pek birşey gelmiyor. bir tanecik werder maçına gidemedim, ona yanıyorum. bir de, meğer bremen'in çikolatacısı hachez'in evimin dibinde fabrika satış mağazası varmış, ben gidip gidip kent merkezindeki şık cholocaterie'lerinden alıyordum salak gibi, ona da yandım. bir de çıkıp iki bira alayım sabaha doğru paper'ım bitince kendimi ödüllendiririm demiştim, gidip yanlışlıkla alkolsüz bira almışım.
ama son günlerde süper filmler izledim:
atom egoyan - where the truth lies (2005)
jim jarmusch - limits of control (2009)
nicole kassell - the woodsman (2004)
erik poppe - deUsynlige (2009)

bir de ufak bir ece ayhan pastişi:
düzayak çivit badanalı bir kent nasıl kurulur
ve içinde birikmiş ut çalan kadın elleri?

art world

2009-12-13T11:44:00.003+01:00

Despite exhaustive research, however, I still find the art world fascinating. One reason is no doubt that it is tremendously complex. Another relates to the way this sphere blurs the lines between work and play, local and international, the cultural and the economic. As such, I suspect it indicates the shape of social worlds to come. And even though many insiders love to loathe the art world, I have to agree with Artforum publisher Charles Guarino: "It's the place where I found the most kindred spirits - enough oddball, overeducated, anachronistic, anarchic people to make me happy." Finally, it must be said that when the talk dies down and the crowds go home, it's bliss to stand in a room full of good art.

Thornton, Sarah (2009) Seven Days in the Art World, p. xix

futbol

2009-12-12T11:17:00.003+01:00

In our own time, one of the most popular, influential branches of the culture industry is unquestionably sport. If you were to ask what provides some meaning in life nowadays for a great many people, especially men, you could do worse than reply 'Football'. Not many of them, perhaps, would be willing to admit as much; but sport, and in Britain football in particular, stands in for all those noble causes - religious faith, national sovereignty, personal honor, ethnic identity - for which, over the centuries, people have been prepared to go to their deaths. Sport involves tribal loyalties and rivalries, symbolic rituals, fabulous legends, iconic heroes, epic battles, aesthetic beauty, physical fulfilment, intellectual satisfaction, sublime spectaculars, and a profound sense of belonging. It also provides the human solidarity and physical immediacy which television does not. Without these values, a good many lives would no doubt be pretty empty. It is sport, not religion, which is now the opium of the people. Indeed in the Christian and Islamic fundementalism, religion is less the opium of the people than the crack of the masses.

Eagleton, Terry (2008) The Meaning of Life, Oxf Uni Press

torunlar

2009-12-11T00:13:00.005+01:00

Komşu tarladan bir kadın seslendi. "Cafer, arkadaşın kimlerden?" dedi. Cafer bilmiyor tabii, ben söyledim işte, "... Mahallesi'nden Bedriye'nin oğluyum." "Gavur kızı Bedriye'nin mi?" dedi. Ben bir allak bullak oldum.

Artık ölmeye daha yakın, yaşlandı, daha rahat konuşuyor. Ölüm korkusu çok etkili bir şey galiba, sürekli bize şöyle diyor mesela: "Biz onların hiçbirinin evinden bir şey almadık." "İnşallah almamışsınızdır," diyorum. Çünkü o vicdanla yaşayamamak az buz şey değil. "Yok," diyor, "almadık ama koruyamadık da."

Bir gün hatırlıyorum, böyle sakin bir gün, halam büyükanneme, "Ne olur bir anlatsan nereden geldin, ne yaptın?" dedi. Biz evde Zazaca konuşurduk, büyükannem de Zazacayı çok güzel öğrenmişti. Elini böyle başının tepesine koyarak Zazaca dedi ki: "Tırnak bulamasınlar kendilerini kaşımaya. Hepimizi birbirinden ayırdılar." Bunu şimdi size anlatırken tepemden sanki alev çıkıyor...

Altınay & Çetin (2009) Torunlar Metis: İstanbul, s. 90, 155, 118

boyhood

2009-12-10T23:26:00.003+01:00

That is how the questioning always works. At first it may wander here and there; but in the end, unfailingly, it turns and gathers itself and points a finger at himself. Always it is he who sets the train of thinking in motion; always it is the thinking that slips out of his control and returns to accuse him. Beauty is innocence; innocence is ignorance; ignorance is ignorance of pleasure; pleasure is guilty; he is guilty. This boy, with his fresh, untouched body, is innocent, while he, ruled by his dark desires, is guilty. In fact, by this long path he has come within sight of the word perversion, with its dark, complex thrill, beginning with the enigmatic p thah can mean anything, then swiftly tumbling via the ruthless r to the vengeful v. Not one accusation but two. The two accusations cross, and he is at their point of gunsight. For the one who brings the accusation to bear on him today is not only light as a deer and innocent while he is dark and heavy and guilty: he is also Coloured, which means that he has no money, lives in an obscure hovel, goes hungry; it means that if his mother were to call out "Boy!" and wave, as she is quite capable of doing, this boy would have to stop in his tracks and come and do whatever she might tell him (carry her shopping basket, for instance), and at the end of it get a tickey in his cupped hands and be grateful for it. And if he were to be angry with his mother afterwards, she would simply smile and say, "But they are used to it!"

Coetzee, J.M. (1997) Boyhood Vintage: London, p. 60-61

Seyyid Hasan

2009-12-10T22:29:00.002+01:00

Akşam yemeklerine katılanlara ilaveten, Seyyid Hasan sık sık da yenilip içilenlerin listesini veriyor. Hatta, günce yazarı olarak hamaratlığı tuttuğunda, önce kişileri ismen sıralıyor, sonra isimlerin yanına birer numara koyarak kaç kişi olduğunu belirtiyor, sonra menüyü de aynı biçimde, her bir kalemi numaralayarak sayıp döküyor - yaşamını oluşturan şeylerin çetelesini tutmakla ilgili, hiç kuşkusuz günce yazmasına da ön ayak olan bir saplantının belirtileri bunlar. Fakat günce yazarımızın yeyip içtiklerini kağıda geçirmekte gösterdiği bu gayretkeşliğin başka, muhtemelen daha basit bir sebebi de vardı: onun yemek yemeği sevdiği ve önemsediği anlaşılıyor. Turfanda bir meyve ilk çıktığında bunu not etmeye değer buluyor; aynı şekilde, baharda kuzu etini ilk kez nerede ve ne zaman yediğini anmadan edemiyor. Sokakta satılan lezzetli yiyecekler, mesela nane turşusu, onu tarikat adabının buyruğunu göz ardı edecek kadar cezbediyor: "kadir oldukça çarşu ta'amun yimeye".
[...]
Şu hayatta, nisbeten rahatça yaşamak nasip olmuşsa insana, eş dostla yarenliğin tadını çıkarmaktan daha önemli ne olabilir? der gibidir tavrı. Seyyid Hasan'ın benzersiz bir bilgelik ya da bir felsefi içgörü sahibi olduğunu söylemek istiyor değilim; aksine, güncesinde felsefi düşünmeye herhangi bir eğilim, ya da eleştirel bir bilinç görülmez. Onunkisi son derece kesin hatlarla tanımlanmış, kendisi için nisbeten sorun oluşturmayan bir dünyadır. Bu dünyada, bir yandan tevarüs edilen toplumsal ve zihinsel tavırlar, bir yandan da kurumsallaşmış, toplumla kaynaşmış, parasal açıdan güvenli bir dergah hayatı ağır tempolu, mücadeleci olmayan bir varoluşu mümkün kılmış, bu da bireyi, kendini kurcalamaya yol açacak bir kişilik bilincine sevketmiştir.

Kafadar, Cemal (2009) Kim Var İmiş Biz Burada Yoğ İken, İstanbul: Metis, s. 63, 66.

küf

2009-11-22T15:12:00.002+01:00

cuma ve cumartesi akşamları evde oturmamak gerekiyor. bunu çok iyi bilmeme rağmen bazen kendimi tutamayıp, yine aynı muhabbetleri çekemeyeceğim, ya da, hem para da harcamamış olurum falan gibi bahanelerle evden çıkmadığım oluyor. geçen cuma akşamı da böyle oldu. diğer bahanelere ders çalışmam lazım bahanesini de ekleyip, ki öyle cuma akşamları falan ders çalışılabildiği görülmüş şey değildir, evden çıkmadım. ama işin tuhafı, nasıl olduysa konsantre olup bir iki saat ders bile çalıştım. her zaman kullandığım yeşil stabilolarla kelimelerin altını çizdim, notlar çıkardım, ne bileyim bazı yerleri yuvarlak içine aldım, hatta bazen sözlüğe bile baktım. sonra bir ara doğal olarak tuvalete gitmem gerektiğinde aynada kendime baktım ve yanağımda birkaç ufak yeşil noktacık gördüm. zaten evvelden beri sivilcelerimi fazla dert eden biri olarak, o anki psikolojim de artık nasıl birşeyse, cuma akşamı evde oturup ders çalıştığım için küflendiğimi düşündüm. iki üç saniye kadar, işte sonunda bu da oldu, evden çıkmazsan işte böyle küflenirsin falan gibi düşünceler geçti aklımdan. küf bulaşmasın diye öyle yanağıma falan hemen dokunamadım.
üçüncü saniyenin sonunda, yanağımdaki lekenin yeşil stabilodan kaynaklandığını fark ettim. üzülsem mi sevinsem mi bilemedim.

bu da bana dert oldu

2009-11-14T14:59:00.008+01:00

Ufuk Uras Seyit Rıza'nın lafının sonunu getirmemiş, ben üstüme vazife edineyim:
'Sizin yalanlarınızla, hilelerinizle baş edemedim; bu bana dert oldu. Ben de önünüzde diz çökmedim; bu da size dert olsun.'

Akp'nin bu işin altından kalkamayacağı belliydi. Ama işin ilginci, bu tartışmanın altından hiçbiri kalkamayacak. Ama bu ne kadar hayra yorulası bir durum, kestiremiyorum. İş sürüncemede tutulur, Pkk da çöp kutusunun tekine bomba korsa, o zaman ne olacak? Erken seçim olur da, hazırlıksız yakalanacak olan pek tedirgin özgürlükçü solcular yine meclis dışında kalırsa ne gelir başımıza? Açılımdan maçılımdan vazgeçilince Cemilçiçek ve şürekasının ele geçireceği Akp Mhp'yle kol kola girerse ne olur halimiz? Pek şerefli Kemalistler o sıcacık ana kucaklarına dönsünler diye Mc hükümetlerine maruz kalmakta tecrübeliyizdir nasılsa.
Chp belli ki artık kendisini imhaya programlamış bir hareket. Üslubu falan bahane edip, osuruktan nem kaparak kendisini temize çıkarmaya çalışan, bunu yaparken ne kendi hakaretamiz söyleminin, ne de oturduğu yerden laf atma taktiğiyle siyaset yapmanın çiğliğinin farkına varabilen bir müsvette. Bir taraftan, ölürken bari cesedimiz yakışıklı olsun gibi bir dürtüyle de hareket ediyorlar, ama ne kadar uğraşsalar da, intihara kalkışıp onu bile beceremeyen bir ergenden farklı değiller. Bunun dikkatedeğer yanları var, nihayetinde bir intihar söz konusu, ama takdireşayan bir tarafı yok. Siyasi bir örgüt olmaktan tamamen vazgeçmiş gibi; kıymeti kendinden menkul vatanist modernist bir tarikat teşkil eder vaziyetteler.
Başbakanın berbat bir konuşma yaptığına, böylece ne sığ bir zihniyetin temsilcisi olduğunu gösterdiğine ne şüphe. Ama, söylediği en doğru sözlerden biri şehit cenazelerine sevinenlerle ilgi olanıydı. Açın gazeteleri ve ana haber bültenlerini, şehit cenazelerini iç yan bağlarının ezilmesi pahasına penaltı kazanmış futbolcular gibi kutlayan haberleri göreceksiniz. Pkklıların zorla erzak almaya indiği köye ertesi gün gidip orada haber yaparken köylülere "nasıl bastılar köyü, haydi anlatın da biraz havamızı bulalım," mealinde sorular sorarken yüzünde gülücükler açan muhabir hala gözümün önünde.
Ben çok umutsuzum. Nihayetinde Almanya'dayım; onurlu binlerce aydınının uyarılarına rağmen, geliştiğini sanarken ne oldum delisi olmuş orta sınıfının kendi göbeğini yardığı bir memleket burası. Ne tarafa baksam Alman tarihini görüyorum; ve çok tanıdık geliyor, çok.

üç eski cover

2009-11-05T13:19:00.002+01:00

üçünü de yeni fark ettim.

2009-11-02T08:38:00.001+01:00

geçtiğimiz bahar bu blog'ta da yayımladığım hareketsiz akşam bu ayki kitap-lık'ta.

2009-10-20T11:00:00.004+02:00

The world of everyday life, itself, of course, a cultural product, for it is framed in terms of the symbolic conceptions of "stubborn fact" handed down from generation to generation, is the established scene and given object of our actions. Like Mt. Everest it is just there, and the thing to do with it, if one feels ever the need to do anything with it at all, is to climb it.
Geertz

2009-10-17T14:52:00.001+02:00

don't mistake a clear view for a short distance.

2009-10-12T20:27:00.001+02:00

2009-10-09T00:52:00.002+02:00

koğacıoğlu anısına

sasse

2009-10-06T11:41:00.003+02:00

jörg sasse'yi yeni öğrendim. sayfasında da çok sayıda eserine ulaşılabiliyor: http://www.c42.de/

on art and anthropology

2009-10-04T12:09:00.003+02:00

The philosopher Michel Serres has noted how 'literature gets through where expertise sees an obstacle,' adding that 'philosophy can go deep enough to show that literature goes still deeper than philosophy.' Might something similar not be said about the relationship between anthropology and art: the artist may be able to go deeper into the nature of the reality of human relations, but still needs the anthropologist to reveal how deeply he is going?

from Micheal Richardson's article "Where Green Grass Comes to Meet Blue Sky: A Trajectory of Josef Sima" in Contemporary Art and Anthropology edited by Schneider et al.

lately

2009-10-03T10:32:00.002+02:00

jo loyd - work

david mason - fathers and sons

müzik:
ilk ikisinin konserine gittim geçen hafta, ikisi de iyiler. islands yeni albüm çıkardı, sertleşmişler, iyi olmuş. bad lietunant aslında tanıdık bir ses, jupiter one da sürpriz bir çıkış.
palm springs
jane bartholomew
islands
bad lietunant
jupiter one

seçim sonuçları

2009-09-28T00:36:00.003+02:00

benim neustadt'ta 32293 seçmenden 23261 geçerli oy çıkmış. spd 26,8%; grüne 23,4%; linke 17,9%; cdu 17,6%; fdp 8,2%; piraten 3,8% oranında oy almış. bazen almanları sevmek çok kolay oluyor, ne tren gerekiyor ne kütüphane. gerçi grüne'nin birinci çıkıp onları linke'nin takip ettiği ilçeler de var ama, işte komplikasyon diye buna derler, o semtler pek hip olduklarından ve dolayısıyla ev kiraları çok daha pahalı olduğu için ben neustadt'ta oturuyorum.

takdim

2009-09-24T12:52:00.002+02:00

iki blog:

müjdemi isterim!, son zamanlarda güncellendiğinde bende en çok heyecan uyandıran site: http://sendmeapostcardbaby.blogspot.com/

canko & co. ise assolist kabilinden, epik bir blog. can akaş'ı takdimimdir: http://canakas.blogspot.com/

kabak

2009-09-22T01:22:00.000+02:00

on growing inwards

2009-09-21T01:43:00.001+02:00

I am interested in people who grow inwards. People who seem like the most ordinary people, yet leave subtle traces that imply the vastness of their inner worlds. People who seem like to live the most normal lives, who go to colleges, marry only once, work in regular places; yet sustain a characteristic inner life. I am interested in people who invest in their own little inner universe, rather than randomly extending their instincts and impulses to the outer. I am interested in people who are self-sufficient in terms of their vital, emotional and libidinal needs. People who enjoy solitude. People who do not mind the outer conditions. People who are pleased with their inner tensions.
I am interested in people who value constancy, perseverance, endurance. People who feel the need to process every information to transfer it into their own language. People who therefore act a bit late, yet have wider self-awareness and self-esteem. People who move slowly towards their goal with their deep self-confidence. People who tried hard to build that self-confidence. People who had to invest in their inner worlds in order to survive. People whose survival instincts granted them mighty skills in critical and creative thinking. People who do not show off their critical and creative skills. People who are aware of all these, of their existence.

bir eski kocanın

2009-09-17T16:25:00.004+02:00

Şimdi sonbaharın ilk günleri. Kışa daha çok var. Sonbahara iyi başlamak önemlidir. Hayat sonbaharda başlar, çünkü. Çocuklar okula başlayınca. Çalışmak ve kışı iyi geçirmek lazım. Çocukların baktıkları zaman görebilecekleri bir yerde durmak lazım. Yoksa insan arkada kalabilir. Kalmamalı. Sonra yetişmek zor oluyor.

hamdi koç'un son romanı bir eski kocanın öğleden sonrası'nın bitiş paragrafıydı. cumhuriyet dönemi türk anlatı sanatında genelde dışlanan, kendi sesini çıkarmasına izin verilmeyen türden bir karakterin, yani girişimci ve dalavereci iş adamı tipinin ağzından anlatılan bir roman; şahane bir kitap. sonunda ayhan ışık'la tarık akan'ın aşık oldukları zengin kızların babaları dile gelmiş de, münir özkul'a cevap veriyor gibi: tamam, çok matah bir adam değilim biliyoruz, ama benim de kendime göre sebeplerim var.

nesin vakfı

2009-09-13T15:41:00.002+02:00

memlekette güvercinlerin kentlerin en içlerine kadar sokulabildikleri zamanlardan kalma nesin vakfı selden fena etkilenmiş. ilginiz ve bağışlarınız yardımcı olacaktır.

http://www.nesinvakfi.org/

https://secure.cs.bilgi.edu.tr/nesinvakfi/bagis.php

kayaköy!

2009-09-13T15:37:00.002+02:00

cultural blogging in europe

2009-08-31T13:04:00.001+02:00

küçük ölçekli bir araştırma: cultural blogging in europe

ve labforculture.

ben de onu diyordum

2009-08-28T13:34:00.001+02:00

alptuğ bozcaada'da çekmiş! :)

Dur Bir Mola Ver

2009-08-27T12:23:00.005+02:00

Kuzeybatı Pasifik'in Haida Kızılderililerinde "şiir yazmak" için kullanılan fiille "nefes almak" için kullanılan fiil aynıdır.

Amanda, etnik bilgilere dair bu tür sevimli ayrıntılardan büyük keyif alırdı. Bu bilgiyi öğrendikten sonra artık her nefesini sanki şiir yazıyormuşçasına ayarlamaya çalışacağına yemin etti. Sözünün eriydi, yeni nefes alma şekli kişisel cazibesinin ambarına katkıda bulundu.

Bir seferinde, özellikle güç isteyen bir kıtayı içine çekerken yanında salak sepelek dolanan bir kanatlı böceği yuttu. "Ne berbat bir kafiye," diye öğürdü. "Galiba düzyazıya geri döneceğim." (s. 172)

"Hayatını tehlikeye attın, peki ama başka neyi tehlikeye atmayı göze aldın bugüne kadar? Hoşnutsuzluğu göze aldın mı hiç? Ekonomik güvenliği tehlikeye atmayı göze aldın mı? Bir inancı tehlikeye atmayı göze aldın mı? İnsanın hayatını tehlikeye atmayı göze almasını özellikle cesur bir davranış olarak görmüyorum. Ne olur yani, hayatını kaybeder, kahramanların cennetine gider, orada sonsuza dek bir elin yağda bir elin balda yaşarsın. Öyle değil mi? Mükafatını alırsın, yaptıklarının dünyevi sonuçlarına katlanmazsın. Buna cesaret denmez. Gerçek cesaret, onsuz yapamayacağın bir şeyi tehlikeye atmayı göze almaktır, gerçek cesaret insanı düşüncelerini yeniden gözden geçirmeye, değişimin güçlüklerine katlanmaya ve bilincini genişletmeye zorlayabilecek bir şeydir. Gerçek cesaret, insanın basmakalıp inançlarını tehlikeye atmayı göze almasıdır." (s. 253)

kütüphanede dolanırken rastgele çektim. dört sene evvel altını çizdiğim iki paragraf; Tom Robbins'in Dur Bir Mola Ver'inden (ayrıntı, 1997, çev.: Fatma Taşkent)

şunlar çıktı

2009-08-25T10:20:00.011+02:00

"it don't mean a thing if it ain't got that swing," ekolünden olduğum ve "en tehlikeli adam espri yapamayan adamdır," düsturunu bellediğim için, yılmaz özdil ve bekir coşkun gibilerinin, eh günlük hayatlarında muhtemelen kibar adamlar olduklarını da varsayarak, hoş karşılanması gereken, yaratıcı enerjilerini kendi kendisini yenilemeye yetmeyecek denli dar bir zeminden alan kimi düşünce ve yazı adamları olduklarını düşünür, hıyarlıklarının beni öyle pek rahatsız etmesine müsaade etmezdim.

bir sabah çıkmak güneşler aylar bir sabah çıkmak
bir ağacı bu evleri sarı ters bir kuşu düzeltmek
Edibe bu sokağı al götür görmek istemiyorum
Edibe bu evleri Edibe bu göğü bu güneşleri Edibe

ama, orada burada alıntılanan, ya da doğrudan okuduğum bazı yazılarıyla karşılaştım da... ahmet türk'ün türkçe konuşma biçimiyle dalga geçeninden, mahmur kampındakilere ya da kemal karpat'a açık açık hakaret edenine; yani iyice terbiyesizleşip bir de cehaletlerinden yana ar duygularını kaybetmiş olduklarını hissettiren yazılarına bakınca, her zamanki gibi, önce utandım, sonra öfkelendim. bu haftasonu ise ikisi birden sezen aksu'ya çatmış; bir tanesi "sen ne menem bir sanatçısın ki?" demeye vardıracak kadar hem de...
nihayet, özellikle özdil tombuluna, ama biraz da coşkun'a bakınca, ilkokuldaki ezberleriyle iyi niyetli öğretmenlerinin gözüne girmeyi ve hem kendilerini hem de orta sıralarda oturan arkadaşlarını kandırmayı başaran, daha sonra bu ezberciliğini hayatı boyunca sürdüren ama hayat neyse ki onların kandıramayacağı kadar karmaşık ve bu yüzden de güzel olduğu için duvara toslayan tipler görüyorum.
şöyle de bir sorun var malum, bu arkadaşlar herkese hakaret edebilir, ancak kendilerine hakaret edildi mi feci veryansın ederler. halbuki hakaret edilebilecek şey var, edilmeyecek olan var; yani bir kişiye şivesinden dolayı hakaret edilmez, kaçıp sığındığı bir göçmen kampındaki yaşam koşullarına hakaret edilmez, bilim adamına ürettiği bilimsel değer için, sanatçıya da sanatından dolayı hakaret edilmez. uzun uzun bunları argümanlaştırmaya değmez. ancak bir şahsa ideolojik tercihlerinden dolayı yapılan eleştiri, biraz ileri gidebilir. ideolojik yaklaşımlar nihayetinde ne seçilemeyecek ne de değiştirilemeyecek denli default verilerdir bir kimlikte. tercihtir işte, etnik kimliğe ve şiveye benzemez. birebir ideolojik tavırların seslendirildiği yazılar da, ne bilim adamının makalesi gibi profesyonellik kalkanıyla, ne de sanatçının eseri gibi duyarlılık kalkanıyla korumalıdır, eleştiriye açıktır yani. loş bir ışıkla aydınlatmak gerekirse; toktamış ateş'ten tombulum diye bahsedilirse ayıp olur, ama tombul yanaklarıyla köşe yazısının üstünden gülümsemeyi tercih etmiş yılmaz özdil'e tombulum demek caizdir. daha parlak bir ışık için; beğenmiyorsan çek git ne kadar kabul edilemez ve alçakça bir lafsa, bir şiveyle onun sahibini aşağılamak için dalga geçmek de, o kadar alçakçadır.
bunları niye yazdım, bilemiyorum, açıklama yapasım varmış. zaten bence amerika bu kürtleri laboratuvarda oluşturup incirlik üssünden oracığa salıveriyor.
bu haftaki radikal iki'de her çıkışın bir inişi var başlıklı yazı ilgi çekici ve bayağı haklı bir makaleydi. değişime ayak uyduranların, uyduramayanlara karşı nasıl kibirli olduğuna dair. ancak, hem her çıkışın bir inişi yok, hem de değişime ayak uyduramamak temel insani hissiyatlara ket vurmuşluktan ileri gelip, bir de üstüne diyalektik olarak karşında bulunana yalan yanlış hakaret etmeyi meşrulaştıracak denli kendinden geçme hakkı tanıyorsa kişiye, yok, o zaman değişimi biraz olsun kavramışa kibirlilik yaftası, eğer ki ayak uyduramayanlarla aynı üslup suçlarını paylaşmıyorsa, hele ki bireysel ve toplumsal varoluşu ile ekonomik varlığını değişime dayandırmıyorsa, fazla ağır kaçar.

bir de, kürkçü iyi yazmış kanımca: devlet aklı ve barış

geçen hafta zülfü livaneli çatalca'daydı, halk konseri için. zeynep de geldi, gittik. evden çıkıp, çatalca'nın, içinden bayır ve devasa yel değirmenlerinden mürekkep şahane bir manzara gözüken stadında binlerce kişiyle birlikte zülfü dinlemek bayağı güzel tabii. halk konseri, ayrıca mükemmel bir kavram. mesela yakındaki tekelden bir biracık alıp içsek mi diye geçirirken içimizden, zabıtalar bira içen bir genci uyarıp dışarı çıkarttı biz de vazgeçtik. ama herkes çekirdeklerini yere atarken ben bütün gece zeyno için elimde kabuk kesesi taşıdım, mesela zabıtaların bu durumu da ödüllendirmesi gerekmez miydi, bilemiyorum. zülfü'nün bir halk konserindeki dinleyici kitlesi de ayrıca hayatın ezbere gelmez karmaşıklığının güzelliğine dair seyretmeye değer bir şey. ama sonra eve yürüyerek dönmek daha da güzel. bir de kitap standı vardı 3 ytl'ye ayrıntı yayınları'nın kitaplarını satıyordu, inanılmaz. bir de beypazarı kurusu da satılıyordu. kardeşin duymaz el oğlu duyar.

edit. şu da çıktı: kürtçeyi hoş görmeyin!

şunlar var

2009-08-19T10:00:00.004+02:00

sıcak.
eskiden de böyle olurdu. her yaz birşeyler yazmaya kalkar, ne bileyim bu yaz şöyle bir öykü yazacağım falan diye aklımdan geçirir, sonra da bilgisayara "çok sıcaktı," diye başlayan kimi paragraflar tuşlardım. sanıldığının aksine, hayalgücüm pek o kadar kuvvetli değildir.
yazmak için yaz ayını seçmenin kötü bir tercih olduğunu ise bu blog vesilesiyle daha iyi anlamış oldum. yazacak şey arasam, bulamıyorum; bulsam, boşveriyorum.

c.a. notos'un son sayısına yazdığı bir yazıya f.u.'dan bir alıntıyla başlamış. şöyle:
17
Hoş karşılanmıyoruz. Hava bozuk. Boş bulunup buranın ne biçim bir yer olduğunu sorduğumuzda koyunlarından bayraklarını çıkarıp dalgalandırıyorlar. Rüzgar bile onlardan yana.

bir de şu var:
kuzgun, içinde neler var?

bir de şu:
hercules and the love affair

son olarak:
karsten harries. geçen hafta tanıştım, akademiye güvenimi bir anda zirveye ulaştırdı.

belli bir yükseklik

2009-08-07T15:49:00.002+02:00

almanya'daki en büyük keyiflerimden biri, iki katlı regional expresslerin üst katına binip, kahvemi içerken yanından geçtiğim ovalara, evlere, hayvanlara bakmaktı. buna benzer bir keyfi de insan anca almanya'da yaşar, gibi de bir fikrim vardı.
halbuki, beylikdüzü'nden taksime giden ekspres iki katlı otobüslerin üst katına binip dışarı bakınca da bayağı güzel oluyormuş. üstelik iett ya da halk otobüsü fark etmiyor, ikisi de bayağı iyi, böyle klimalı falan.
sanırım, belli bir yükseklikten yolculuk etmek insan nerede olursa olsun güzel.
benim yorumlamam bu kadar.

musiki bu 2

2009-07-29T11:43:00.005+02:00

söz verdiğim gibi. 47 hikayecikten oluşan musiki bu'daki kısacalardan dört örnek aşağıda. iyi okumalar. kitap, bizim gyayıngrubu'nun geyikligece serisinden.

1
kırların ötesi olduğunu bilmez mi kişi, bilir elbet, ama bu bilgiye el sürmesini gerektirecek yaşantılarla sıkça karşılaşmaz.

"her nesnenin ötesi vardır" bilgisi kişiye rengini vermez, dünyada sayısız biçim olduğu görülür de her biçimi vareden temel 'maya'nın o biçimin tüm biçimlere olan mesafesi olduğuna dikkat edilmez, işte her nesnenin ötesi var, yaşamak sıcaklığı bu 'öte'nin kalıbı içinde görülür. "öte bilgisi"ne ulaşmak üzere biçimlere bakılıyor, ama nereden nasıl bakılırsa bakılsın herhangi besteyi biçimleyen "sessizlik parçaları"nın seslerin arasına nasıl uzaklık kattığı üzerine pek konuşulmaz, susulur o noktada, musikiye kulak verilir, "ah ne güzel başlıyor mesafe" denilir. o sırada hiç kimsenin aklına su içmek gelmez, teki bile çeşmeye gidip bardağını doldurmaya davranmaz, boş bardaklardan etrafa bakılır, etraf uzaklaşmakta, susuzluk boş bardağı dürbünleştirmektedir, bardağın boşluğuna sığan görünüm su değildir: musiki bu.

23
kum saatlerine bakın, çölü ne güzel özetliyor öyle değil mi? değil, aslına bakılırsa çölü özetlemiyor kum saatleri yaşamdaki değişimlerin aynı hızla düştüğünü gösteriyor, değil mi? bu bile değil belki, belki de sadece şu: kişi bakınca aynasızlığını kavrıyor, zamanın aynasızlık demek olduğunu kesin biliyor, bu da olmadı mı? olmadı, ama şu var işte: her kum tanesi nokta kadar, nokta kadar olmak değil de, nokta olmak ne kadar anlamlı görünüyor öyle değil mi, öyle değil: musiki bu.

27
kısımlar halinde yaratılmış insan: zamana değen yerleri kanlı imiş, mekana değen yerleri kaslı imiş, ölüme değen yerleri canlı imiş, dile getirebilirmiş insan hem varlığı hem yokluğu, hatta dile getirmeğe yok olanlardan başlamışlar, her ne ki zaman içre değilse onu aramışlar, bulamamışlar, dile getirmişler, dilin yetmediğini görünce ezgiye vardırmış akılları onları, ardından dili ezgiye vardırmak bilgisine erişmişler, ardından işitmekten dinlemeğe köprü kurmuş bilinçleri, sonra akılları şuna varmış: "her ölünün başına taş dikmeli," herkes bu buluşu düşünmeden kabul etmiş, ölülerini terk etmemeği öğrenmişler: musiki bu.

47
bütün gece dostu gencay'ı düşündü. memurluk sınavına hazırlanıyor gencay, başarmak istiyor. başarması için önünde engel yok. geçmişinin, durmadan şimdinin içine doğru geliştiğini görerek hem geçmişten hem şimdiden kurtulmanın hesaplarını yapmaktan kendini memurluk sınavına istediği gibi veremiyor. gencay için ne yapabilir, bunu düşündü. gencay'ın başarması için allah'la sabaha kadar konuştu. anlamlı konuşmanın ardından bir şeyleri eksik yaptığını düşünmeye başladı. biçimsiz bulduğu yaşlı ağacın gövdesini sırf gencay memurluk sınavını kazanabilsin diye okşadı. ileri gidip suratsızlığıyla meşhur papağana "anlam" kelimesini öğretmeye çalıştığı yarım saat. çok kötü küfürler eden iki çocuğa sakız verdi. gördüğü en pis köpeğe belirgin biçimde gülümsedi. bunlar da yeterli olmazdı. arabasını gencay'ın başarılı olabilmesi için yıkadı. gıcırdayan kapıyı menteşelerinden öptü. gencay'ın sınavı kazanması için son bir hamle kalmıştı, cesaretini toplayıp onu da yapmaya karar verdi: şehir meydanının en kalabalık olduğu an avazı çıktığı kadar bağırdı. "işte insanlar! işte! işitilmeyen bu, işte musiki bu!"

musiki bu

2009-07-24T10:47:00.003+02:00

şahane, eşsiz bir kitap. bu yaz okuduklarımdan en iyisi: ismail pelit - musiki bu.

alıntı yapmak istiyordum, ama neresini alıntılayacağıma karar vermek öyle zor oldu ki, alıntıyı haftasonu kitabı tekrar okuduktan sonra yapmaya karar verdim: musiki bu.

transdisipliner

2009-07-10T12:45:00.002+02:00

bu aralar doktor muhabbetlerine ve sağlık sektörü geyiklerine fazla girdim. hatta arada sinirim de fazla bozuldu. yazayım da kurtulayım:

sağlık sistemi bunca kötüyse, bu herşey gibi bir zihniyet sorunundan kaynaklansa gerek. doktorlar hastalarını büyük bir rahatlıkla cehalet ve pislikle suçlayabiliyor, onları müşteri olarak görebiliyorsa, bu formasyonlarındaki noksandan, tıbbi ilkelerini içselleştirmelerini sağlayacak bir etik/felsefi çerçeve geliştirmelerine olanak tanınmamış olmaslarındandır diyelim.
malum, toplum hayatına bilinçli olarak karışma ve müdahale etme zamanı geldiğinde, başarı için her yolun mübah olduğuna dair genel bir kanaatten öte hiç bir etiğin belletilmemiş olduğu bir eğitim sürecinden geçiyor milyonlar. dahası, bu eğitimi yaratan, sürdüren ve mümkün kılan bir kültürle çevrelenmiş ve bu kültürün bir parçası olmuş vaziyette.

nüfusunun önemli bir bölümünün açlık sınırında yaşadığı bir ülkede, beşeri bilimlere, transdisipliner eğitime, felsefe kürsülerinin geliştirilmesine, ilahiyat fakültelerinin diğer bölümlerle entegrasyonundan falan dem vurmak, kimisine hariçten gazel okumak gibi gelir; normaldir. ancak aynı memleketin nüfusunun bir diğer bölümü bir eli yağda bir eli balda bir hayat sürüyor -ve buna rağmen mutlu olamıyorsa- işte orada beşeri bilimler ile; temel eğitim falan bir yana, profesyonel eğitim sürecinde transdisipliner unsurların yokluğunun ciddi bir etkisi var demektir.

şu nüansı da belirteyim; mohaç zaferi ve zigana geçidi'ni toplam dört beş sene okuyacağımıza, biraz felsefe falan öğrenseydik demiyorum; üniversite çağına gelindiğinde herkese antropoloji ve sosyolojiyle haşır neşir olma imkanı tanınabilse diyorum. küçükken zaten ha mohaç'ı ezberlemişsin ha kant'ı. o zamanlar yapılabilecek tek şey daha fazla oyun oynamak olsa gerek.

daldan dala atlayasım varmış.

göz ve tin

2009-07-08T15:06:00.002+02:00

Bu işlem özgürlüğü birçok gereksiz ikilemi aşma yolundadır şüphesiz; yeter ki arada sırada, nerede olunduğu belirlensin, aygıtın niçin burada işleyip başka yerde başarısız olduğu sorulsun; kısacası, bu akış halindeki bilim kendini anlasın, kendini ilkel ya da varolan bir dünyanın temelinde kurgu olarak görsün, ve kör işlemler için idealist bir felsefede "doğa kavramlarının" taşıdığı kurucu değer olma iddiasını ne sürmesin. Dünyanın, adsal tanımlamayla işlemlerimizin X nesnesi olduğunu söylemek, bilim adamının bilme durumunu mutlağa eriştirmektir - sanki olmuş olan ya da şimdi olan her şey sadece laboratuvara girmek için varolmuş gibi. "İşlemsel" düşünce, bir çeşit mutlak yapaycılık olmaktadır - sibernetik ideolojide görüldüğü gibi (burada insan yaratıları doğal bir bildirişim sürecinden türetilmektedir; bu süreç de insan makineleri modeline göre tasarlanmıştır). Eğer bu düşünce türü insanı ve tarihi yüklenirse ve, onlar konusunda temas ve konum yoluyla bildiğimizi bilmiyor gibi davranıp onları, -ABD'de düşkünlemiş bir psikanalizin ve kültüralizmin yapmış olduğu gibi- kimi soyut göstergelerden yola çıkarak kurmaya girişiyorsa ve böylece insan gerçekten, olduğu düşündüğü manipulandum olmaktaysa, o zaman insanla ve tarihle ilgili artık ne doğrunun ne de yanlışın kaldığı bir kültür düzenine, hiçbir şeyin uyandıramayacağı bir uykuya ya da kabusa giriliyor demektir. (28)

Aklın en yüksek noktası zeminin ayaklarımızdan kayışını mı fark etmektir; devam edilen bir şaşkınlık durumunu tumturaklı bir şekilde soruşturma diye mi adlandırmaktır, daire şeklinde yol alışı araştırma diye, tam olarak olmayanı Varlık diye mi adlandırmaktır? (80)

Göz ve Tin, Maurice Marleau-Ponty (fransızcası 1964; türkçesi 1996, Ahmet Soysal, Metis)

çok uzaklarda bir yaz

2009-07-01T10:51:00.010+02:00

mehmet açar edebiyata 90lı yıllarda başlayan yazarlarımız arasında en sevdiklerimden. anarşik rehavet dışarıvurumcu öykücülüğümüzün, siyah hatıralar denizi bilimkurgu edebiyatımızın, hayatın anlamı ise bir yaeı-anti-kahraman üzerinden postmodern türkiye'de günlük hayat karmaşasını nakleden ve sayıları gittikçe artan roman türümüzün tartışmasız en iyi örneklerindendi. çok uzaklarda bir yaz ise, 70lerden bu güne ülkemizin eğitimli sınıfının başından geçenleri bir aşk hikayesi içerisinden anlatan romanlarımız arasında en samimilerinden biri gibi duruyor. ama dilindeki aşırı nahiflik, baş kahramanın ablaklığı, duygusal değişimlere dair betimlemelerdeki sönüklük; esere gölge düşürüyor.
romanla ilgili benim en çok ilgimi çeken nokta ise, yirmi sene önce yazılmış iki ayrı roman ile benzerliği; ümit kıvanç'ın 'bekle' dedim gölgeye'si ve ömer madra'nın romanımla sana bir ses...'i. üç romanda da, arkadaşlarının gölgesinde kalan, eğlenmeyi, hayattan zevk almayı ve duygularını dışa vurmayı arkadaşları kadar iyi beceremeyen karakterlerin üzerinden anlatılagelir 80'lerde aşk, dostluk ve siyaset. üçlü/dörtlü arkadaş gruplaı da, tercihen iki/üç erkek ve bir kız, bahsettiğim romanların çekirdek kadrolarının vazgeçilmezleridir. bu, 80'li yıllar temsil edilmeye çalışıldığında ortaya çıkan başlıca form, ya da 70'lerin sonu ve 80'lerin başındaki hayatımızın hatırlanışına özgü en belirgin durum olabilir mi?
tabii, çok uzaklarda bir yaz'ı okumak, benzer bir dönemi ele alan başka bir eserin yetkinliğini ve özgünlüğünü bir kez daha ortaya çıkarmış oldu: orhan pamuk'un sessiz ev'i. bir de, cem akaş'ın daha 1993'te yazdığı 7'sindeki sevişme sahnelerinin, erkek yazarların elinden çıkma romanlarımız arasındaki benzersizliğini nasıl olup da hala koruyabildiğini düşündürttü.

Birkaç alıntıyla bitirelim:

"Solcu bir dayısı ve plajda sürekli kitap okuyan bir annesi olan bir kızı bile hep Ali gibilere mi kaptıracaktım?" (59)

"1983 yazında Cem'le Bodrum Kalesi'ne karşı sigaralarımızı tüttürürken içten içe memleketin geleceğine damga vurmaya hazırlanan kişiler olduğumuzu düşünüyorduk ama generallerin sağladığı "huzur ve güven ortamında" abilerinin çektikleri acılar karşılığında hayatları bağışlanan küçük kardeşler olduğumuzu galiba hiç unutmayacak ve bunun vicdani muhasebesini hiçbir zaman tam olarak yapamayacaktık." (88)

188'nci sayfada başlayıp bitmez tükenmez şahane bir cümle var, ama onu şimdi yazamam çok uzun.

"Çınaraltı'ndaydık, aniden masada geri çekilip kollarımı kavuşturdum ve 'Macaristan'ı kapitalist bir ülke zanneden biriyle bütün bunları niye konuşuyorum ki?' dedim." (252)

"Hiç şaşırmamıştım. Mustafa gibi 70'li yıllarda siyasetle ilgisi olmayan daha birçok arkadaşımın AKP iktidarı sonrasında Aktatürkçülük ekseninde süratle politize olduklarını hatta AB karşıtı haline geldiklerini biliyordum." (264)

Epigram

2009-06-29T10:41:00.001+02:00

Marx'ın da pek sevdiği bir Latin sözünü anımsıyorum
Nihil humanum mihi alienum est
Bu sözün altına ben de imzamı basıyorum
İnsana ilişkin ne varsa kabulüm
Şu hümanistler hariç

Can Yücel, Ölüm ve Oğlum'dan

"sözde" belge

2009-06-26T10:30:00.011+02:00

başbuğ konuşuyor. söylediği hiçbir şeye inanmıyorum.
sahteyse, genelkurmay'a itibar kazandırmak için de düzenlenmiş olabilir değil mi?
"bir kağıt parçası" bütün ülkeyi karıştırabiliyorsa, kağıdın değil, ülkenin kabahati olsa gerek.
hepiciği birden, "bakın çok açık ve net" konuşuyor, "kesin bir dille" ifade ediyor, ama bir bok anlatamıyor.
bu iş örtbas edilecek. akp ile genelkurmay yine sarmaş dolaş dolacak. al gülüm ver gülüm sürecek.
aah ah, şöyle başbuğ'yla erdoğan'ı dudaktan ateşli ateşli öpüşürken resmedecek bir ressamımız yok mu ki?
gerçi bizim gerçeklerle işimiz olmaz.
olan biraz taraf'a olacak.
yine de bu ülkede aklıselim kendine ince bir yol bulup usul usul akmaya devam edecek.
ülkemin bekası gibisi de yok hani.
fotokopi çekmeyi yasaklayalım.
askerimiz çok modeeern.

iskenderun'dan sakin sesler

2009-06-23T20:06:00.001+02:00

ezginin günlüğü'nün yaprak'ıyla tanımıştık. albümü de çıktı jehan barbur'un.

2009-06-16T13:35:00.003+02:00

gökte ararken yerde bulduk iyi mi?

Taraf'ın Hüseyin Ergün röportajının ilk ve ikinci bölümü.

ah sabancı ah

2009-06-09T14:16:00.003+02:00

pek takip edemedim ama sanırım şu sabancı-yök sürtüşmesi ve bölümsüz üniversite muhabbeti kısa sürede dallanıp budaklanmış. valla sabancı güzel yerdi, belki de hayatımın en güzel dört senesini orada geçirdim, ve bunun üniversitenin bölümsüz oluşuyla, efendim herkesin ilk sene aynı dersleri almasıyla falan kuşkusuz bir ilgisi vardı. ama, bir de şuradan bakınız ki, yahu ben o mat 102'yi üç defada anca geçtim ve hala ona harcadığım zamanı düşündükçe asabım bozuluyor. o neydi öyle ya?

Göçmenlik ve Güvenlik Üzerine

2009-06-08T00:48:00.003+02:00

Bu bahar, Bremen’de iki genç Türk sanatçının sergisi düzenlendi. Şehri ortadan ikiye bölen Weser nehrinin kıyısındaki iki çağdaş sanat galerisi, Özlem Sulak ve Ahmet Öğüt’ün işlerini sergiledi. Özlem Sulak’ın Aufenthaltserlebnis - İkamet Tecrübesi ismi altında topladığı video işleri Gesellschaft für Aktuelle Kunst’ta, Ahmet Öğüt’ün Things We Count – Saydıklarımız’ı ise Künstlerhaus’taydı. İki sergideki eserler, göçmenlik ve güvenlik üzerine ilgi çekici bir tezata işaret eder cinstendi.

Sulak’ın, Kathrin Sonntag ile paylaştığı mekanda, üç çalışmasına yer verilmiş; Granny – Anane (2005), Vratnik 13 (2007), Deutsches Auswandererhaus - Alman Göç Müzesi (2008). Daha önce Türkiye’de ve yurtdışında defalarca sergilenmiş olan Granny, Sulak’ın en başarılı çalışması. Granny’de, Bosna’da doğup ergenliklerinin başında aileleriyle birlikte Türkiye’ye göçen ve ömürlerinin devamını Kütahya’da geçiren iki nine, sanatçının büyükannesi ve büyükteyzesi, torunları Özlem’e hayatlarını anlatıyor. Orta halli bir evin oturma odasındaki sıradan bir çekyata karşılıklı yayılmış nineler, eski memleketlerini ve çocukluklarını özlemle, göçü ve Türkiye’deki ömürlerini ise hayıflanarak anıyorlar. Vratnik 13, Sulak’ın ninelerinin çocukluğunun geçtiği evi Saraybosna sokaklarında bizzat arayışının hikayesini anlatıyor. Türkiye’den yola çıkıp Bosna’ya giden, karla kaplı sokaklarda Boşnak delikanlıların yardımı ile sonunda aradığı merdivenleri ve sokağı bulan Sulak, sonunda Vratnik 13’ten anneannesine telefon ettiğinde, Kütahya’da kim bilir ne değişik bir heyecana yol açıyor... Deutsches Auswandererhaus ise, Bremerhaven’daki Alman Göç Müzesi’ni (ödüllü, yüksek ziyaretçi sayısına sahip, yepyeni bir müze olduğunu da belirtmiş olalım) gezen dört Türk-Alman kadının, bu ziyaret sırasında kendi göç tecrübelerine dair canlanan fikirlerine yer veriyor. Bu dört ayrı hikaye, 19. yüzyıldan itibaren Bremerhaven’dan Avrupa’yı terk edip Yeni Dünya’ya giden milyonlarca göçmenin hikayesine karışıp, ister zorunlu ister gönüllü olsun her tülü göçün doğasına dair ipuçları veriyor.

Ahmet Öğüt’ün Künstlerhaus’taki sergisi ise hem 9. İstanbul Bienali’nden de hatırlanabilecek Somebody Else’s Car – Başkasının Arabası gibi eski çalışmaları, hem de 2008 tarihli Mutual Issues, Inventive Acts – Karşılıklı Hususlar, Yaratıcı Hareketler ve Things We Count – Saydıklarımız gibi yeni işleri içeriyordu. Öğüt’ün en popüler işlerinden biri olan Somebody Else’s Car, otoparkta başka arabaların arasına kurulmuş sakin sakin duran iki otomobilin, hızlı bir gerilla hamlesiyle bir anda kılık değiştirip taksiye ve polis arabasına dönüşmelerini gösteren eş zamanlı iki slayt gösterisinden oluşuyor. Mutual Issues, Inventive Acts çizimleri, Zihni Sinirvari bir imgelemin mümkün kıldığı simultane eylemleri resmediyor; webcam’i ile bilgisayar ekranını ayna gibi kullanarak sakal tıraşı olan adam, Polatlı’yı işaret eden trafik levhasının direklerine salıncak kurmuş sallanan küçük kız, kafasından simit tepsisini indirmeden kulübede telefonla konuşan simitçi. Sergiye de ismini veren Things We Count ise, serginin en dikkate değer çalışması; yalın ancak akıldan çıkmayan bir video işi. Phoenix, Arizona’daki engin bir arazide yan yana duran ve devasa gri böceklere benzeyen yüzlerce uçağın ağır ağır akan görüntüsü ve uçakları Tükçe, Kürtçe ve İngilizce tek tek sayan durağan bir dış ses.

Sulak’ın işleri, son otuz yıldır bütün sanat dallarında en önemli konulardan birini teşkil eden “göçmenlik” üzerine yoğunlaşıyor. Gerek edebiyatta, gerek sinemada, gerekse görsel sanatlarda, kimlik, aidiyet, mekan gibi kavramları sorunsallaştırarak göçmenlik halleri üzerine söylenmedik söz belki de kalmadı. Hatta, göç mevzuunun sanata malzeme edilmesinde kabak tadı veren bir şey olduğunu söylemek bile artık demode. Buna rağmen, Sulak’ın işlerini ciddiye almayı gerektiren, hem eserlerinin içeriğine hem de onları ele alış tarzına dair bir özgünlükten bahsedilebilir. 20. yüzyılın başında eski Osmanlı topraklarından Anadolu’ya yapılan göç, Türk sanatında halen kendisine yeterli yankıyı bulamamış bir konu. Keza, Almanya’daki Türklerin varlığı, Alman toplumundaki göç tarihi ile üst üste bindirilmiş şekilde, belki de Sulak’ın Deutsches Auswandererhaus’u dışında hiç ele alınmadı.

Sulak’ın nesnesiyle olan ilişkisindeki sadelik de, içgörü sahibi bir tercihi işaret ediyor. Sulak, hem Granny’de hem de Deutsches Auswandererhaus’ta, yansıttığı hikayelere az ve öz müdahalelerde bulunuyor. Granny’de, ninelerin daldan dala atlayan sözünü ne Bosna’daki çocukluklarından uzun uzun bahsettikleri zaman, ne de ölmüş kocalarının arkasından gözlerini yumup ağızlarını açtıklarında kesiyor. Onları İstikbal çekyata yan yana oturtup, plastik terlikleri ve çıplak ayakları ile resmetmekten de geri kalmıyor. Deutsches Auswandererhaus’ta ise, bir asır önce Almanya’dan Amerika’ya göçmüş olanların zorlu hikayesini takip eden gurbetçi anne ve kızda uyanan ilgideki pembe dizi merakına olan benzerlik ile Türkiye’de asla yapamayacağına inandığı şeyleri Almanya’da başardığına inanan bir başka gurbetçi kadının azmindeki naiflik; Sulak bu hikayeleri Alman Göçmen Müzesi’nin gösterişli keşmekeşinin içinden anlattığı için ayrı bir anlam kazanıyor.

Sulak’ın videolarındaki renkli, esprili ve emprovize kalite; Öğüt’ün Things We Count’undaki sayısız uçağın dizi dizi görüntüsüyle çok manidar bir tezat oluşturuyor. Ninelerin kıvrak dili ve Saraybosna’nın eğri büğrü sokakları; monoton bir sesle tek tek sayılan teknoloji harikası devasa uçaklarla birlikte, aslında tek bir sürecin iki uzak ucunu imliyorlar: Uluslarası insan trafiğinin yol açtığı göçmenlik halleri ve güvenlik problemleri.

Yirminci yüzyılın belki de en etkili olgusu olan uluslararası insan trafiği, bir taraftan kültürlerarası özlü değerler ve tecrübeler var ederken; diğer yandan toplumların merkezinde yeni endişelerin kök salmasına sebep oldu. Göçler, daha esnek ve çok yönlü bireysellikler yaratmış olsa da, kitlelerin korkuları bu esnekliği kıracak taktikler geliştirmekten geri durmadı. Göçün ve göçmenlik konusunun konu edildiği, melezliklerin olumlanarak, aidiyet hissinin altı çizilerek ifade edildiği binlerce sanat ürünü, özellikle 1970’li yıllardan itibaren galerileri, müzeleri ve sanat kitaplarını doldurur oldu. Bu üretkenliğin arkasında, bireylerin aradakalmışlıklarıyla mücadelelerinde geliştirdikleri yaratıcı yöntemleri kutlayan, öznelerin kendilerini ifade ederken yakaladıkları eklektizmi olumlayan bir heyecan vardı. Sulak’ın işlerinde de, bu heyecanın izi halen sürülebiliyor.

Öğüt de, Somebody Else’s Car ya da Mutual Issues, Inventive Acts gibi eserlerinde, nesnelerin geleneksel anlamlarını sorgulatan eylemleri gösterirken, tıpkı göçmenlikten feyiz alan eserlerdeki gibi, bireylerin gerçekliklere müdahaleleriyle yarattıkları özgün ve dinamik anlam dünyalarına vurgu yapıyordu. Things We Count ise, sağdan sayan kanat kanata vermiş askeri uçakları ile, bu kutlamacılığı safiyane bir iyimserliğe indirgeyebilecek kadar katı bir gerçeklik sunmuş oluyor izleyicisine.

“Saymak – to count” fiilinin hem Türkçede hem de İngilizcede çift anlamlı oluşu herhalde tesadüf değildir. Sayılabilenler, hele ki sayıları da çoksa; soyut, teorik, dile getirilmesi zor olanlara nazaran daha etkili, daha güvenilir, daha “saygın” değiller midir? Things We Count, uçakların hem görüntüleri hem de adetleri ile Kantçı sublime’ın hem dinamik hem de matematik etkileyiciliğini akla getirerek, kutlayıp umut bağladığımız yeni melez değerlerimizin kırılganlığını ve güçsüzlüğünü hissettirmiyor mu? Daha da önemlisi, uçakları tek tek sayan dış sesin, hem Türkçe, hem Kürtçe, hem de İngilizce konuşuyor olması, “saydıklarımız”ın evrenselliğindeki adiliğin, kendimizi güvende hissettiren asıl varlıkların kabalıklarının; o kıvrak, iyimser ve postmodern kavramlarımızı bir anda yıkıp geçebilecek oluşlarını hatırlatmıyor mu?

Sahi, “saymak” fiilinin Kürtçesi de, çift anlamlı mıdır?

yukarıdaki yazı, sanat dünyamız'ın yaz 2009 sayısında yayınlandı.

ud

2009-06-02T16:30:00.002+02:00

last fm'i dinlemenin ücrete tabi kılınışı ve bilgisayarımı formatlayışım sonucu nette müzik avına çıktım. fark ettim ki, ud gibi bir enstrüman daha yok: meraklılar lütfen buradan buyursun.

nordik

2009-05-29T14:00:00.002+02:00

ne zamandır dinlememiştim, aklıma geldi. herkese çok tavsiyeler ederim.
yerli nordik grubumuz; nordik.

hamada

2009-05-27T23:19:00.003+02:00

sonunda yeni albüm çıktı geçende:

nils petter molvaer - hamada

2009-05-20T00:09:00.004+02:00

dayanamayıp taraf'a gönderdiğim mesaj:

Türkan Saylan'ın evinin aranması ile başlayan süreçte, Saylan, Saylan'ın hastalığı ve nihayetinde zamansız ve talihsiz ölümü ile ilgili yapılan haberlerde gazetemin üslubunu basiretsiz ve kabızca bulduğumu paylaşmak isterim. Özellikle bugünkü "obutuary" yazısı, sönük ve yetersizdir. Ergenekon sürecindeki usül hatalarının Saylan'ın ölümünün aniliğine muhtemel etkisi ile profesör Kaboğlu'nun özür çağrısının atlanmış olmasını hoş görmek çok zor.

mesaj bu kadardı. demem o ki; yani eş dost sohbetinde dönüp dolaşıp söylediğim şey şu ki; aslolan beşeri değerlerdir. politika, ideoloji, kültür, ya da insana ve topluma dair her sistem, değerler üzerine kuruludur. değerlendirmelerimizi yaparken başvurduğumuz genelgeçer ve/ya akademik kavramları da, bu değerleri berraklıkla ortaya çıkarmak üzere örgütlemek gerekir.
ilgisiz mi, yoksa naif mi buldunuz? iyi bari.

çağdaş tr edebiyatı'nda japonizm

2009-05-12T00:56:00.003+02:00

Namluyu üstümde, tam alnımın çatına nişanlanmış gördüm. Birazdan patlamasını, kurşun yemiş bir kafayla dereye düşmeyi bekledim. Tek kurşun yeterdi iyi nişan alınırsa. Uzun saçlarımın arasından fışkıracak kanın suyun üstünde pespembe köpükten oluşturacağı takımadaları saymayı, kızıl bir saç teli inceliğinde başımdan çözülüp dere aşağı uzamasını, saçlarımın siyah bir yosun parçası gibi suyun içinde güzelce dalgalanmasını, dua edercesine açılmış avuçlarıma sırtlarını sürterek geçen yavru balıkların kendilerini sevdirme arzularını hayranlıkla karşıladığımı hayal ettim.
Murat Yalçın (2009) Kesik Hava, YKY, s. 99

türk edebiyatı'nda şiddetin böyle estetize edilişine daha önce rastlamamıştım. ne ömer seyfettin'in pornografik vahşetine, ne de yaşar kemal ya da necati cumalı'nın mücadeleci şiddetine benziyor. zaten niye benzesin? yalçın'ın bu kısa paragrafı, van gogh'tan tarantino'ya kadar uzanan başka bir şeyi, japonist bir estetiği çağrıştırıyor. sanki çinliler göktürklere ırmak başında pusu kurmuşlar gibi hissetirtiyor. insanın anime seyredesi geliyor. ama orada bitmiyor. bak hele; insan bir anda, şu japon mangalarının, osmanlı minyatürlerine ne kadar benzediğini de fark ediveriyor. bir de tabii, bunu anlaması için, kafasındaki bilgilerin arasından uzun bir slalom yapmak durumunda kalışına hayıflanıveriyor. tabii akıl bu, orada durmuyor, devam edip, orhan pamuk gibi bir adam olduğu, o adam benim adım kırmızı'yı yazdığı ve bu satırların naçiz sahibi o kitabı küçük yaşta anadilinden okuma ayrıcalığına sahip olduğu için, bir anda kendini tekrar iyi hissediyor da, lafı daha fazla uzatmıyor.

humboldt

2009-05-11T00:40:00.004+02:00

Throughout my childhood I was always taken for a slow head, little favored by nature. I still have -only they are fortunately either not noticed or else ascribed to distractions or some other external cause- extremely simple-minded, silly, empty moments which are, furthermore, far too long for the sort they are. On the other hand I cannot say that my mental powers have flagged with the passing years; on the contrary, they have grown and improved. But what was formerly true remains so: my head is by nature slow, scanty in variety of content and not very lively. To this must be added that I impart few outside materials to it. For I have read unbelievably little and still do not enjoy reading; I know very few things with assurance, far fewer than the world thinks, and I have wasted far too much time in mechanical studies which benefitted my mind very little. Thus far the indictments and the faults.
(Wilhelm van Humboldt - Humanist Without Portfolio, p. 403)

Humboldt (1767 - 1835) acayip adam. Yukarıda otobiyografisinden bir parça var. Yirmi küsur dil bilen, dört bir yanda büyükelçilikler yapmış, işte üniversiteler falan kurmuş bir şahsiyet. Ama detay kabilinden şeyler üzerinde yazagelmiş, kasıntı bilgeliklere meyletmemiş bi karakter. Biraz da böyle şaşkın, argue etmeyi beceremeyen, fikirleri pek tutarlı olmadı mı amaan bırak dağınık kalsın diyen, bazen de dönüp dönüp aynı şeyleri yazan bi tip. Hoşuma gitti bu aralar.

aşağılık işler

2009-05-05T13:51:00.003+02:00

üstümüzde ne alçak bir üçlü, önümüzde ne adi bir ajanda var. cemil çiçek ve bülent arınç başbakan yardımcısı yapılmış, ilkeleri duyularını köreltmiş eski adalet bakanı suikastten kurtulmuş da kahraman edilmiş, kürt siyasiler düzineyle gözaltına alınır olmuş, bütün erkeklerin koruculukla geçindiği köyde filmlerden çıkma bir katliam esmiş, eh haliyle de içişlerine bağlı yeni terör birimi kurulacakmış.

yine de, trde işler belli olmaz.
bakarsınız bizim memleketliler, hem islamcıların hem milliyetçilerin en aşağılıklarından kurulan bu çiçekli arınçlı koalisyonu; bunların kürtleri pataklamak uğruna askerle yaşayacakları sarmaş dolaş balayını, kucaklaştıklarında askerlerin üniforma altından tabancalarını hissettirecekleri piyesleri, ergenekonun yakıcılığını el birliğiyle söndürmek için düzenlenecek bu al-gülüm-ver-gülümlükleri bir banu güven soğukkanlılığıyla "içiniz rahat mı?" diye bile sormadan buruşturur atar.
ya da eskisi gibi, hep birden üç maymunluğa ve mağduru oynamaya devam ederken; bir taraftakiler ah ne güzeldi eskiden ne kürt vardı ne türban diye diye saylan'a balbay'a ağıt yakarak içlerini ferah tutar, dtp'liler itin götüne sokulurken "öldürün bari" demek aklından geçmeyen dündar'a bağlarken; diğer taraftakiler de hak ettikleri valiler, emniyet müdürleri ve bakanlarla birlikte, törelerine dinlerine batmışlıklarıyla, çatışmalardan tabutları dönen evlatlarını gömmeye giderler.

ben hannover eğitim ateşeliği'ne gerekli tüm belgeleri götürmüştüm. ama kağıt gelmiş, yüksek subaylığınızın tecilini gösteren belgeyi de ulaştırın diye.
yine de umutluyum aslında, ne yapalım.

bir mayıs

2009-05-01T14:30:00.003+02:00

geçen sene bugün evden çıkmış, şişhane'ye yürümüş, bütün meydanın polisle dolu olduğunu görmüş, köşe başlarında ellerinde göz yaşartıcı bomba atan tüfekleri herhangi bir aletmiş gibi taşıyan görevlileri fark etmiş, asık suratım ve anlam veremeyen angut bakışlarımla aralarında bir turist gibi dolaşmış, bazılarıyla göz göze gelmeye çalışmış, sonra öyle şişhane'den kasımpaşa'ya doğru bakmış, işte meydanın orasında burasında üçer beşer dakika oyalanmış, içimde ne kaçmak, ne kovalamak, ne mücadale etmek, ne öfkelenmek, hiçbir hareketin ve hissin canlanmadığını fark etmiş, doğal olarak benimle aynı hissizlikleri paylaşacak birini bulup konuşmak da istememiştim.

bunun, bu 1 mayıs'ta almanya'da olmamla bir ilgisi var.

saat 11'de sielwall'den yürüyüş başlayacak, 12'de kent merkezinde toplanılacaktı. sabah kalktım; dedim ki ben ne alman'ım, ne işçiyim, ne de işçi oğluyum. çıkmadım evden.

çok fena istanbul'u özledim.

Hareketsiz Akşam

2009-04-29T22:52:00.005+02:00

Hava yağmurlu, otobüsler yine tıklım tıklımdı. İstiflenmiş İstanbulluların arasından, akbil bipbipleri eşliğinde arka tarafa doğru ilerledim. Islak montlardan, şemsiyelerden ve çantalardan yayılan koku otobüsün içindeki havayı iyice dayanılmaz kılarken, bir yeşerip bir soluyordu etrafımdakilere karşı sempatim. Şöförün yolculara para üstünü verişindeki ağırlığa, şu hengamede kitap okumaya çalışan çaprazdaki ineğe ve aynasını çıkartmış türbanını düzeltmekle uğraşan tipe sinir oluyordum. Annesinin kucağında camın buğusuna bir şeyler çizen süveterli oğlan, bir eliyle düşmemek için kayışa tutunup diğeriyle cep telefonundan mesaj gönderen şu genç kız, yanındakine pastil veren yakışıklı ihtiyar falansa, sevgi uyandırmışlardı içimde.
İstinye’den Beşiktaş’a doğru sahil yolunda ilerliyorduk. Yol her zamanki gibi dopdoluydu. Kendime orta kapının orada bir yer açtım, sırtımı cama dayadım. Otobüs bir sağa bir sola hunharca sallarken içindekileri, ben sabit durabiliyor, eve dönüşümün keyfini çıkarıyordum. Böyle sabit vaziyette, kulağımda sevdiğim türden bir müzik de varsa, otobüsü dolduran her yaştan yolcuya baka baka, üstelik Boğaz ve sahilde dolaşan, balık tutan, kestane ve mısır satan İstanbullular manzarama fon oluştururken, otobüste bir saat geçirmek çok da koymaz bana. Kendimi bir filmdeymiş gibi hissederim.
Otobüs dura kalka ilerler, genç kızın parmakları telefonunun üstünde hızlı hızlı hareket etmeye devam ederken, Bebek dolaylarında bir kırmızı ışığa yakalandık. Yağmur damlaları denizin üstünü deşiyor, dalgalar iyice yükseliyor, deniz kenarındaki taşlarda patlayanlar yola kadar köpük köpük taşıp arabalara kadar ulaşıyordu. Sabırsız taksiciler ve mesai bitkini sürücüler, otobüsümüzün arkasında sıralanmışlardı. Trafik ışıklarından, farlardan, stop lambalarından ve dükkan tabelalarından yansıyan kırmızı, sarı ve yeşillerin otobüs camlarında biriken damlacıklardaki akisleri beni yine mutlu ediyordu. İstanbul’un akşamüstü alacalığı otobüsün içinde renkli bir loşluk yaratıyor, filmime bambaşka bir hava katıyordu.
Kırmızı ışığın olağandan biraz daha uzun süre yandığını fark ettiklerinde, yolcularda bir kıpırdanma oldu. Evlerine dönmek için sabırsızlanan İstanbullular birbirlerinin kafalarının arasından ve omuzlarının üstünden dışarı bakmaya çabalıyor, homurdanıp şikayet ediyorlardı. Kitap okumaya çalışan tip sinirle kitabını kapatıp çantasına kaldırdı. Ben de kulaklıklarımı çıkartıp ne olduğunu daha iyi anlamaya çalıştım. Genç kız telefonunu cebine koydu, meraklı gözlerle dışarıya bakıp derin bir of çekti. “Niye yeşil yanmıyor kardeşim, gerçek mi bu ya?” diye arkalardan genç bir erkek sesi yükseldi.
Üç dakika geçti, ama yeşil ışık yanmadı. Otobüsün içinde cıkcık sesleri çoğalıyor, arka sıralardaki arabalardan gelen korna sesleri giderek yükseliyor, bu sesler de şöförün arkasında oturan yaşlı teyzenin mırıltısına ve sileceklerin ritmik gıcırtısına karışıyordu. Otobüsün hemen arkasındaki jipteki adam, birkaç defa uzunları yakıp söndürdükten sonra kornasına öyle bir abandı ki, annesinin kucağında çoktan derin mi derin bir uykuya dalmış olan o süveterli çocuk bir anda uyandı, ama ağlamadı. Kırmızı ışık, trafik lambasının en üstünde gururla parlamaya devam etti.
O sırada, ihtiyar bir çift otobüsün kapısını tıklattı. Burası durak değildi, biliyorlardı, hatta akşamüstü yürüyüş yapmak için çıktıklarından yanlarına para dahi almamışlardı, ama bir anda çok ıslanmışlardı, şöförbeyoğlum onları bir sonraki durağa kadar içeri alır mıydı? “Elbette anne,” dedi şöför; ihtiyarları içeri aldı. Genç kız bir an, muhtemelen böyle hoşluklara şahit olduğu zamanlarda hep yaptığı gibi, tebessüm etti.
Neredeyse beş dakika olmuştu. Otobüsün solunda, yine hemen trafik lambasının dibinde duran otomobil, daha fazla sabredemeyip gaza bastı ve kırmızı ışıkta geçmiş oldu. Elbette, arkasındakiler de onu takip etti ve bir anda otobüsün solundaki araçlar ilerlemeye başladı. Otobüsün arkasındakiler de şerit değiştirip otobüsün yanından geçip gidiyorlardı. Bir tek otobüsün hemen arkasında duran jip korna çalmaya devam ediyordu. Yine arkalardan bir adam, gereğinden daha yüksek bir sesle, “Kaptan, bas gaza hadi, beklemeyelim biz de,” diye bağırdı; artık türbanının düzgün durup durmadığını umursamayan kadın “belli ki bozulmuş ışık,” dedi; kucağında süpermarket poşetleri taşıyan bir kadın “hadi şöför bey biz de ilerleyelim artık,” diye seslendi; bir diğeri “kaptan ne bekliyorsun, hepimiz evimize gideceğiz,” dedi.
Otobüs şöförü ise, nedense, ne yolculara cevap veriyor, ne de gaza basıyordu. Arkadaki jipin sürücüsü sonunda manevra yapmayı becermiş, otobüsün yanından geçip gitmiş, giderken de uzun uzun kornaya basmıştı. Babacan tipli bir adam, kendisinden beklenmeyecek bir fevrilikle şöföre, “sağır mısın be adam, hadi ilerle” diye bağırdı. Yanındakine pastil veren o yakışıklı ihtiyar, “şöför bey bari kapıları açın da, isteyen insin yürüsün,” dedi. Şöför de hiç ikiletmeden üç kapıyı birden açtı. Yolcular, ilk anda ne yapacaklarını bilemediler. Belli ki cins bir şöföre denk gelmişlerdi işte; ama ne yapsınlardı, boğazına mı sarılsınlardı? Biri hala tatlı dille şöförü ilerlemeye ikna etmeye çalıştıysa da başarılı olamadı.
Birkaçımız hariç bütün yolcular, gönülsüzce, söylenip cıkcıklayarak, ya şöföre, ya trafiğe, ya kırmızı ışığa, ya da yağmura sessizce küfrederek otobüsten indi. Otobüs bir iki dakika içinde neredeyse tamamen boşaldı. Durak pek uzak sayılmazdı, çoğu oraya yürüyüp bir sonraki otobüsü bekleyecek, bazıları bu sırada sigara da içecekti. Beklemeye alışkınlardı nasılsa; üstelik bizim otobüsün havasızlığından sonra, hafif yağmurlu bir Boğaz havası tercih edilmeyecek şey değildi. En son, otobüse yeni binmiş olan yaşlı çift de birbirlerine kaş göz yapıp anlaşarak inince; geriye bir tek ben, şöför, hala ayakta duran o genç kız, bir de, daha önce otobüsün kalabalığından fark edemediğim, arkalarda bir yerde oturmuş ağzından salyalar akıtarak hırıltılar çıkartan ve dışarıya bakan yarım akıllı bir adam kaldı.
Yolcular inince, otobüsün içi gözüme deminki halinden daha küçük ve biraz da zavallıca gözüktü. Yerlerdeki çamur, lekeli koltuk kılıfları, tutunma demirlerindeki çakı kesikleri... Şöför, dikiz aynasından hepimize kısaca baktı ve kırmızı ışığın yeşile dönmeyeceğine emin oldu ki, otobüsün motorunu durdurdu. Nedense hala ayakta bekleyen genç kız, geçti koltuklardan birine oturdu. Homurdananların, küfredenlerin, korna seslerinin yokluğunda, sadece dalga ve silecek sesleri ile otobüsün yanından geçen arabaların vızıltısı duyuluyordu. Bir de, arka koltuklarda oturan adamın çıkarttığı sevimsiz hırıltı.
Orta kapının dibinde durarak biraz daha oyalandım. Başka türlü düşününce, otobüs sıcak ve sevimli gözüküyordu. Daha fazla beklememin saçma olduğunu fark edince; kulaklıklarımı taktım, müziği başlattım, otobüsün kapısının açılması için düğmeye bastım ve dışarı çıktım. Şiddetini biraz azaltmış yağmurun altında karşıya geçip eve doğru yürüdüm. Zaten tam bizim evin önünde durmuştu otobüs.

Suya Karıştı

2009-04-19T15:12:00.000+02:00

Ahmet’i de yanımıza almamızı babam istedi. “Sabahtan akşama hiçbir şey yapmadan oturuyor, bari sizle gelsin,” dedi, “hem annesi de çok üzülüyormuş.” Bir iki kez aramıza çağırmıştık ama bizle birlikte takılmaktan hoşlanmıyor gibiydi. Elinde günlerdir aynı kitabı evirip çevirdiğine bakılırsa zamanını kitap okuyarak geçirdiği de söylenemez. Evin içinde pek oturduğunu da sanmıyorum, televizyon falan seyretmiyor yani. Birkaç defa kucağında bilgisayarla gördüm ama, tam da bütün gün bilgisayar oynayıp internette chat yapıyordur diyeceğiniz türden biri olmasına karşın, annesinin babama söylediğine göre bilgisayarla da fazla oyalanamıyormuş.
Onu çağırmaya Lale gitti. Döndüğünde, “gelecekmiş ama fazla kalamayabilirmiş” dedi. “İyi de onun için erkenden dönemeyiz ki,” dedim. Lale “Ben de öyle dedim ama, sorun olmazmış, gerekirse kıyıya kadar yüzermiş,” dedi.
Babamın geçen sene satın alıp sıkıldıktan sonra bu yaz başında her şeyiyle bana devrettiği, iki yüz yirmi beş beygirli, tek kamaralı şık teknemizle açılacaktık. Deniz bizim sitenin önünde fazla sığ ve yosunlu olduğu için aşağı yukarı her gün siteden arkadaşlarla birlikte böyle açılıyoruz. Çevrede teknesi olan birkaç kişi daha var, bazen açıkta onlarla da buluşuruz. Genelde beş altı kişi oluruz. İşte bu sefer Ahmet de bizimle gelecek.
Biz beşimiz, saat iki civarı kıyıda buluşup Ahmet’i beklemeye başladık. Hepimizin omzunda havlular asılıydı. Lale ile Yeşim çantalarını da almışlardı. İçlerinde güneş kremleri, ipodları ve kitapları duruyordu. Yeşim zaten yaz başından beri aynı kitabı gezdiriyor çantasında. Levent’le Ege de ipodlarını Lale’nin çantasına koymuşlardı. Levent’in elinde deniz gözlükleri ve paletler falan da vardı.
Bir iki dakikaya Ahmet de geldi. Bizim güneş yanığı tenlerimizin yanında onun teni bembeyazdı, ama bizden daha sağlıklı gözüküyordu. Uzun boyluydu ve omuzları kıskandıracak genişlikteydi. Dik ve kendinden emin duruşuna karşın suratında ürkek ve alık bir görüntü vardı. Yine de havasındaki birşeyler dışlamaya meraklı yaşıtlarımın onu hafife almasına engel olacak cinstendi. Levent, Ahmet’in gelişini baştan kayıtsız karşılamıştı ama onu yakından gördükten sonra Ahmet’in aramıza katılmasından rahatsız olduğunu hissettim. Sebebi basit, Yeşim’in Ahmet’ten az da olsa hoşlanması ihtimali... Lale kısaca Ahmet’i Yeşim, Ege ve Levent’le tanıştırdı. El sıkışmadılar, zaten hepsi birbirini önceden tanıyordu. Sadece daha önce hiç konuşmamışlardı.
Kıyıdan yirmi adım kadar açıkta duran tekneye yürüyüp sırayla bindik. Ege çapayı çekti. Motoru çalıştırdım. “Önce bir tur atalım mı?” dedim bizimkilere. Yanıt gelmeyince, Lale Ahmet’e sahilde tekneyle bir tur atmayı isteyip istemediğini sordu. “Olur,” dedi Ahmet, “sizin için bir sakıncası yoksa...”
Ege, Levent ve Yeşim kamaraya girmişler, buzdolabından biralarını çıkartıp içmeye başlamışlardı bile. Ahmet, “Motor kaç beygir?” diye sordu. “İki yüz yirmi beş” dedim, “kullanmak ister misin?”.
“Becerebilir miyim ki?”
“Evet tabii, kolaydır. Yalnızca direksiyonu sıkı tut, o kadar.”
Bir süre Ahmet kullandı tekneyi. Bu sırada rüzgarda uçuşan pareosuyla birlikte Yeşim de teknenin burnuna çıkmıştı. Doğuya doğru birkaç kilometre yapmış olmalıydık. Ufak bir burnu, iki siteyi ve birkaç iskeleyi geçtik. Sıcak, bulutsuz bir temmuz günüydü. “Buralarda duralım istersen,” dememle Ahmet aniden gaz kesip motoru durdurdu. Bir süre denizin üstünde hızla gidip de rüzgarla sersemledikten sonra ansızın durup yavaş yavaş salınmak her zaman hoşuma gitmiştir.
Ege çapayı attı. Lale, kendisine, bana ve Ahmet’e bira getirdi, Yeşim’in çantasından kuruyemiş paketini çıkartıp kuruyemişleri küçük kaplara döküp aramıza koydu. Ben kıç taraftaki tenteyi açtım, güneş pek dayanılacak gibi değildi. Levent, teknenin burnunda güneşlenip müzik dinleyen Yeşim’in yanına gitti.
Söze nasıl başlanmalıydı? Doğrudan, annesiyle babamın yakınlaşmasından mı bahsetseydik? Bir çeşit kardeş mi oluyordum yani Ahmet’le? Yoksa, annesiyle babamın ilişkisini bilmezden gelecek, ya da bir şekilde bunun söz etmeye değmeyecek birşey olduğunu birbirimize ima edip daha başka şeylerden mi konuşacaktık? Daha başka konuşacağımız bir şey yoktu ki. Sitedeki bütün evler (on dört müstakil tripleks) bu bahar boyanmıştı ve yeni tutulan bahçıvan sitenin bahçesini daha önce hiç olmadığı kadar güzelleştirmiş, sitenin her köşesinde kafam kadar ortancalar açmıştı. Ne yani, bunlardan mı konuşsaydık? Hem, birbirimizin gittiği okulları, kaçıncı sınıfa geçtiğimizi, bölümlerimizden memnun olup olmadığımızı da biliyorduk. Konuşacak fazla bir şey yoktu.
Ege kitabını açıp okumaya başlamıştı. Lale de teknenin ortasına uzunlamasına oturmuş, bir dergi karıştırıyordu. Levent’le Yeşim’in de, bizim belli belirsiz duyabildiğimiz sohbetleri bitmiş gibiydi. En doğrusunun kendimi tekne yükselip alçaldıkça çıkan şlap şlap seslerine ve usulca esen poyraza bırakıp gamsızlığımın tadını çıkarmaya karar verdim. Açık denizde, şık teknemizin içinde, altı genç, bu güzel havanın keyfini çıkartıyorduk. Biranın da yardımıyla olacak, bir an çok iyi hissettiğimi hatırlıyorum.
Bir süre sonra Yeşim –hepimizin çoktan alıştığı hareketlerle- bikinisinin üstünü çıkarttı ve yüzükoyun uzandı. O bikinisini çıkartırken yan gözle Ahmet’e bakmıştım; Yeşim’in hareketine nasıl tepki vereceğini merak ediyordum. Hayret etmesi, gözlerini Yeşim’den alamaması (ben geçen yaz Yeşim bunu ilk yaptığında kızın göğüslerine aval aval bakakalmıştım) ya da bakışlarını çevirecek başka bir yer aramak için sağa sola çaresizce göz gezdirmesini görmek hoşuma giderdi, ama hiçbirini yapmadı. Geldiğinden beri yaptığı gibi sakince etrafı süzüyordu. Levent, sıkıldığını, artık denize gireceğini söyledi. Kimse cevap vermedi, o da denize atladı ve “su çok güzel ya kaçırmayın” falan gibi şeyler dedi. Çok geçmeden Lale ve Ege de denize atladı. Levent’i yalnız bırakmak istemediklerini düşündüm.
Sonraki bir iki saat boyunca hepimiz denize defalarca dalıp çıktık, yüzdük, birbirimize su sıçrattık, suyun altından birbirimizin bacaklarını sıktık, deniz gözlüklerimizi takıp kum çıkartmaca oynadık. Önceki günkü halısaha maçını, geçen akşam barda yaşananları, Fuat’la İzel’in ayrılmalarını falan konuştuk. Bu sırada Levent yine delikanlı delikanlı laflar edip hepimizi baydı. Bir ara on beygirlik ufak tekneleriyle Sinanlar yanaştı yanımıza. Yarın Sinan’ın kız arkadaşı Tuğçe’nin doğumgünüymüş, hepimizi akşam dokuz gibi terasa bekliyorlarmış. Herhalde giderdik.
Saat beş olduğunda hepimiz tekneye çıkmış, kurulanmıştık. Güneş alçalmaya başlamış, ufukta bulut kümeleri birikir olmuştu. Herkes birer köşeye çekilmişti ve ben de tenteyi kaldırıp teknenin kıç tarafına uzanmıştım, tenim biraz yansa iyi olurdu. Ahmet, “bir bira daha alabilir miyim?” diye dormuştu. Lale, “sormana gerek yok Ahmet’çim aşk olsun,” falan gibi bir cevap vermişti. “Ahmetçim” sözünü duyunca ilk anda garipsemiştim.
Hatırladığım kadarıyla Lale ve Yeşim kamaranın içindeki şiltelere yatmışlardı, herhalde fısır fısır birşeyler konuşurken uyuyakaldılar. Levent ve Ege de kulaklıklarını takmışlar, müzik dinliyorlardı. Ege’ninkinden çıkan hip-hop sesi dalga, rüzgar ve teknenin şlaplarına uyum sağlamış gibiydi. En son gördüğümde Ahmet de bir kitap karıştırıyordu. Lale’nin kitabı olabilir. Benim de üstüme iyice ağırlık çökmüştü.
Neyse, yarım saat kadar sonra Levent’in sevimsiz horlama sesi yüzünden gözlerimi açtığımda teknedeki herkes derin uykudaydı. Ancak; Ahmet yoktu. Uykuyla uyanıklık arasında çok kısa bir culp sesi duyduğumu hatırlıyorum. Su sıçratmayan, şık bir balıklama dalış sesi. Bunu hatırladığım anda endişeye kapıldım, kötü birşeylerin olduğunu hissetmiştim bile. Denize baktım, ama Ahmet’i göremedim. Bir süre bekledim, sonra diğerlerini uyandırdım. Ne yapacağımızı bilemedik. Gerçi, diğerleri telaşlanacak bir durum olmadığını, herhalde sahile kadar yüzmüş olduğunu söylediler ama ben onlar kadar rahat olamamıştım. Siteye döndüğümüzde de Ahmet’ten haber yoktu. Gören olmamıştı. Sahil Güvenlik bir hafta boyunca onu aradı ama birşey bulamadı. Söylememe gerek yoktur; yazın geri kalanı bayağı keyifsiz geçti. Hiçbirimiz o günkü şaşkınlığımızdan sıyrılamadık.

2009-04-16T12:48:00.002+02:00

Bunun kadar iyi özetleyenine rastlamamıştım.

The alternative to historicist holism in poststructuralist thought is not, as is often popularly claimed, a runaway social atomism or a libertarian fragmentation of the subject. The disjunctive and doubling grounds of the discourse initiate a lateral or metonymic movement that effects a shift in the question of values it features in cultural and aesthetic judgment.
Bhabba, Homi K. (2003) Postmodernism/Postcolonialism in Critical Terms of Art History, p. 438)

clapping and crying

2009-04-14T04:04:00.008+02:00

It was in New York, probably in the Museum of Modern Art. I walked past a recess, and as I passed by I had the feeling something had pushed me. It was akin to the feeling you have when you're snoozing on a train, and you suddenly have to open your eyes because you feel someone is staring at you. In the recess there was a painting by Mark Rothko, a reddish area in a dark surrounding. Its presence was so unmistakable, I nearly wanted to step forward and warm my hands on it.
That was when I lifted up my hands in an involuntary gesture, because I wanted to applaud. But I immediately felt ridiculous, and refrained. The sound of two hands clapping does not go well with paintings.
Rob Klinkenberg (from his letter to James Elkins, quoted in Pictures & Tears, p. 227)

Well-known art historian James Elkins has made a query about crying in front of paintings and wrote Pictures & Tears in 2001. The book involves a kind of a history of people that cried in front of paintings and tries to give some answers why people might have cried in front of some paintings and why actually there are only a few of them, both people and paintings that make some cry. For his query, Elkins requested people to write him letters about what they feel for having cried in front of some paintings. There are all sorts of odd and funny answers to this very creative query. However, the one I quoted above approaches the other side of the story; not crying, but clapping in front of the paintings.

kolonyal?

2009-04-03T02:55:00.005+02:00

evde yiğit ve adil'le maç izler gibi seçim sonuçlarını izlediğimiz gece, zeynep telefonda yine, "siyasetten bu kadar zevk alıyorsun ya inanamıyorum sana," falan diyince, aklıma okuma yazmayı yeni söktüğüm zamanlarda önüme ilköğretim atlasını açıp dünya haritasını uzun uzun incelediğim zamanlar geldi. sanırım, bu seçim sonuçlarını izleme işinden alınan zevkte, eurovision'dan, dünya kupası'ndan, olimpiyatlar'dan, ne bileyim işte sınır tanımayan gazeteciler'in dünya basın özgürlüğü raporu'ndan alınan zevkle bir ortaklık var. dünyanın devasalığının, ya da sadece belli bir coğrafyanın dahi nasıl da bitmez tükenmez oluşunun farkına varmanın insanda yarattığı bir his. gerisi, yani seçimlermiş, dünya kupası'ymış falan, sadece bilinmeyen yerler hakkında fikir üretebilme, kıyaslama yapabilme imkanını sağladığı için, özleri itibariyle çok da fark etmeyen araççıklar.
şimdi, işi bilenler tutup, bu duygunun nasıl da emperyalist, kolonyalist, bilmediğin yerleri kategorileştirmeci, oralara anlamlar dayatmacı, dayattığın anlamları kendi suretinden devşirmeci hissiyatlarla akraba olduğunu belirtip, bu tankut da ne pis adammış yahu, diye düşünebilir. eh pek haksız da sayılmazlar aslında; yani bir taraftan ne önemi olabilir benim için patnos'ta seçimleri kimin kazandığının?
ama, öte yandan, niye umrumda olmasın ki? çamlıhemşin'deki seçimlerin sonucundan niye heyecan duymayayım ben şimdi?
az önce televizyonda cranberries'in şahane linger'ı çalmaya başladı. parama kıyıp da ilk aldığım yabancı albümdü cranberries'in everybody else is doing it, so why can't we'si. yabancı diyarların kulağımdan içeri girdiği ve o diyarların varlığından heyecan duymaya başladığım günlerdi; ingiltere ile irlanda arasında dahi bir fark olduğunu sezmeye başlamıştım. sublime mı desem, oceanic mi desem, ne güzel bir histi öyle! üstelik, hiç de o diyarları kontrol etme, biçimlendirme, zapturapt altına alma gibi gayeler taşımıyordu.

estetiği rekabet hissiyle değiştirirseniz; seçimler, eurovision, dünya kupası falan, biraz da böyle bir şey. yarın seçim olsa, yine izlerim yani.

sonuçlar şöyle

2009-04-03T01:07:00.008+02:00

dead fm'in ve loner, rebel'in kuponları lotoyu kazanmıştır sevgili blogseverler. totoculuk kültürümüzün ne kadar olgunlaşmış olduğunu gösteren, çok demokratik bir loto oldu; blogger camiamıza hayırlı uğurlu olmasını diliyorum. dead fm sonucu çok iyi tahmin etmiş, kendisine d & t isminde bir araştırma şirketi kurup, araştırma falan yapmadan işkembeden sallayacağı sonuçlarla bi güzel para kazanmasını tavsiye etmiyorum; çünkü ayıp olur.
diğer arkadaşlar ise saçmasapan tahminlerde bulunmuşlar. hiç mi anlamazsınız bu işten kardeşim? bu seçimde kötü tahminde bulunan arkadaşlara da derhal bir dokunmatik seçim ekranı edinmelerini ve bir dahaki seçimlere kadar antrenman yapmalarını tavsiye ediyorum.

merkez

2009-03-28T18:10:00.009+01:00

fotoğraf benim çatalca'daki odamdan çekildi. önünüzdeki, mimar sinan'ın minör eserlerinden sevimli bir cami. arkasında, ıstranca dağları'nın doğu ucundaki, baharda silme erguvanların açtığı, çatalca'nın yeşil bayırı.
tozlu ve gürültülü çarşısında kafanızı kaldırıp yemyeşil yamaçlara baktığınızda, ya da ferhatpaşa caddesi'nin dağın dibinde nasıl da kıvrıla kıvrıla ilerlediğini fark ettiğinizde, ha bir de topuklu çeşmesi'ne falan gittiğinizde; çatalca'nın eski güzelliğini anarken hayıflananlara hak vermekten kendinizi alamazsınız. neyse, bundan bahsetmeyecektim...
gördüğünüz gibi, o cami ile dağ arasında başka bir bina daha bulunuyor: milli eğitim bakanlığı özel tçtyd(?!) ferhatpaşa erkek öğrenci yurdu. sanırım inşaatı 50'li yıllarda başlamış, sonra da işte büyümüş de büyümüş. diyeceğim o ki, bu yurt, türkiye'de "merkez" düşüncenin çok belirgin biçimde ifade bulduğu bir bina. onyıllardır toplum hayatımızı şekillendiren yaklaşım, o köşegen vasisdaslarıyla falan, tam da bu ilginç yapıya benziyor.
yok, uzun uzun anlatamayacağım. sinirlendim yine.

seçim loto

2009-03-21T13:53:00.005+01:00

bu blogun sadık takipçileri,

seçimler yaklaşıyor; vazgeçilmez eğlencemiz seçim loto, yeni formatıyla yine karşınızda!

önceki seçimlerde elden ele kağıt dolaştırarak oynattığım bu eşsiz oyunu, yurtdışında olmam sebebiyle blog üzerinden gerçekleştirmeye karar verdim. lise sondayken ilk defa oy kullanacağımız genel seçimlerden önce oynadığımız lotoda, ali rıza nereden duymuşsa, bbp bu sene çok yüksek oy alacak diye tutturmuş, iddiaya falan girmiş, sonra da iddiayı ve lotoyu kazanmak uğruna gidip bbp'ye oy vermişti. saçmalık işte; bakın bu sene böyle şeyler olmasın!

kurallar şöyle: bu mesaja yorum yazarak iki kupon birden dolduracak, bu iki kuponda akp, chp, dtp ve mhp'nin oy oranlarını tahmin edeceksiniz. ilk kupon, yurt genelinde belediye genel meclisi seçimlerindeki oy oranları hakkında olacak, ikincisi ise istanbul büyükşehir belediye başkanlığı seçimleri ile ilgili. tahmini sonuçlarla gerçek sonuçlar arasında en az fark bulunan kupon, lotoyu kazanmış olacak. kazanana hep birlikte bravo diyeceğiz. ayrıca bu blogda kendisine bir entry hakkı tanıyacağım; ne büyük bir şeref yarabpi!

tabii, kuponlarınızda başka partilerin oy oranları üzerine de tahminde bulunabilir, ankara izmir bağcılar alsancak gelibolu vs. seçimleri hakkında da yorumlarda bulunabilirsiniz.

sevgili blogseverler, haydi eller yorum butonuna, tahminler havaya!

otoportreler 4

2009-03-17T01:00:00.004+01:00

francis bacon'ın otoportreleri, picasso'nun elinden çıkmış zeki müren'lere benzemiyor mu?

alman konsolosluğu falan

2009-03-14T11:32:00.007+01:00

ümit kıvanç'ın her yazısı güzel de, bu seferki ayrı hoş. siz bi önce onun yazısını okuyun, sonra aşağıyı.

kendi konsolosluk maceralarımı uzun uzun anlatacak takatim yok şimdilik. ama konsolosluk vize bölümü şefine, bana söylediklerine karşı "das macht kein sinn" ve "ich kann deutsch, können Sie türkisch?" gibi çıkışlarım olduğu, bu vesileyle kayda geçmiş olsun. devamında da vizemi lakırt diye alıverdim.
ha bir de, bu seneki frankfurt kitap fuarı'nda, bizim sabancı'dan ayşe gül altınay konuşmacı olarak davetliydi; ama konsoloslukta vize problemi çıkıp da gelemeyince, onun yerine konuşan ve "türkiye'de insan hakları" konulu toplantının açılışını yapan fotoğrafçı atilla durak, ilk on dakika boyunca alman konsolosluğu'nun hıyarlıklarından uzun uzun bahsetmiş, ben de durak başka konuya geçmeden salonda bir alkış başlatmış, biraz içimi rahatlatmıştım.
bu blogda da her zaman beceriksizliklerimi hikaye edecek değilim canım.

akp'lilerin partizanlaşması

2009-03-11T11:36:00.004+01:00

siyaseti de seviyorum yani napalım. arada bikaç yorum yapmaktan kendimi alamıyorum. bir de burada siyaset üzerine small talk yapacak kimsem yok, o yüzden aklımdakileri ancak bloga aktarabiliyorum.

internetten takip ettiğim kadarıyla, akp seçmeninde, yani gümüşhaneli muhafazakar çiftçiden göbekli çokbilmiş neo-liberal köşecilere kadar uzanan yelpazede, feci bir partizanlaşma gözlenmekte. çoğunda, ezelden beri pek bir yüksek sesle çalışan savunma mekanizması, gürültüsünü korumaya devam etse de, eski çamaşır makineleri gibi tangır tungur sesler çıkarmaya ve kendini tutamayıp kostaklanmaya başlamış gibi. bu iyi bir şey mi? evet!
1. partizanlaşmak insanı eğitir. akp'ye sessizce oy verip, yakınlık kurdukları mentalite iktidara geldiğinden beri kişiliklerini kurabilmeye, varlıklarına kategorik bir biçim vermeye, biçimlerinin toplumsal aynada yansımasını bulabilmeye başlamış olanlar, şimdi bir aşama daha öteye giderek ses çıkartıyor ve "akp süperdir ulan taam mı?" gibisinden dikleniyorlar. bu da elbette çok doğal, ve iyi. çünkü ses çıkarmak iyidir; partizanlaşmak, bir çeşit kirliliğe yol açsa ve çok temel bir düzeyde kalsa da, dünyayla entellektüel bir ilişki kurmak demektir. ilk başta ağzınızdan çıkanı kulağınız duymayabilir, ama zamanla duymaya başlar. korkulacak tarafları olsa da, sessizlikten iyidir.
2. türkiye'de ve bütün dünyada, sanırım, partizanlaşmak inişe geçişin hem göstergesi, hem de inişin dikleştiricisidir. sessizliğin sağladığı mağduriyet zırhının ortadan kalkmasını sağlar. çoğumuzun ne mal olduğu, ancak ağzımızı açıp gözümüzü yumduğumuz zaman anlaşılır. dolayısıyla, akp'nin partizanlaşması, aynı zamanda akp'nin açıksözlüleşmesi ve o geniş koalisyonu bir arada tutan çekirdek mentalitenin daha berraklıkla ortaya çıkacak olması demektir. bunda hayır vardır.

akademik şeyler

2009-03-08T20:13:00.002+01:00

sanat teorileri, sosyal bilimler falan, genelde erkeklerin okuduğu, ya da üstüne yükseklisans yaptıkları bölümler değil. bu bölümlerde ders veren erkek hocalar da, alışmışlar etraflarında kız öğrencilerin dönüp durmasına, abuk subuk ne anlatıyorlarsa kağıtlara defterlere şakır şakır not alınmasına, sanki ağızlarından her çıkan kelime bilgelik damlasıymış gibi muamele edilmesine, öyle sınıfta, eh işte tipi falan da biraz düzgün, türkiye'den gelmesine karşın iyi bir eğitim almış ve kendisini dosdoğru ifade eden bir erkek görünce garipsiyorlar. önce afallıyor, sonra da haksızlıklara başlıyorlar. bunları mort edince, biz burada hanım arkadaşlarımızla al gülüm ver gülüm konuşuyorduk sen şimdi niye limon sıktın ki, der gibi suratınıza bakıyorlar.
tabii ki burun kıvırırım akademik kariyere, zavallı orta yaş üstü erkek profesörleri gördükçe.

otoportreler 3

2009-03-03T00:39:00.010+01:00

arshile gorky'nin kendisini baştan yaratmaya olan düşkünlüğü, sahte kişilikler ve yalan geçmişler uydurmasından da belli. o yalanları söylemesine sebep olan her ne ise, onca otoportreyi çizmesine de sebep olmuş olmalı. ancak, diyaloğu ve sözlü iletişimi sevmeyen gorky'nin insanlara kendisiyle ilgili anlattığı olmadık hikayeler, belki de çizmeden duramayan ellerinin tuval üzerinde yarattığı benzersiz sahiciliğe yol açan simetrinin göz ardı edilesi yarısından başka bir şey değil. sanatçı ve annesi öyle vurucu bir resim ki, egoyan'ın ararat'taki istismarı bile, onun güzelliğinden çalamıyor. bundan neredeyse yüz yıl evvel van'daki bir fotoğrafçıda çekilmiş olan fotoğraf, new york'ta soyut dışavurumculuk'un habercisi eşsiz tablolardan birine dönüşüyor.

"The child at Shushan's side is Gorky, but the son for whose eyes she is searching stands outside the painting, in the room where Gorky is working, and the Self-portrait is the image which Gorky presents to her in answer to her questioning gaze." (Matthew Spender, From a High Place: A Life of Arshile Gorky, 2003: 182)

ilki fotoğraf (1912). ikincisi sanatçı ve annesi (ca. 1926-1936). üçüncüsü otoportre (ca. 1937)

otoportreler 2

2009-02-26T19:03:00.003+01:00

iki sene önce munch müzesine gittiğimde, bu kadar çok otoportreyle karşılaşmayı beklememiştim. meğer munch de eski otoportrecilerdenmiş. kendisine buhranı, karanlığı, yalnızlığı ve alkolü yakıştırmış; imgesine karşı fazla acımasız bir tavır takınmış.
özellikle, ömrünün son yirmi senesinde otoportrelerini sıklaştırmış. sanki, uzun ve olaylı bir ömre anlam verme, ne kadar olduğu gibi göründüğünü, ne kadar göründüğü gibi olduğunu ayrıştırabilme derdiyle cebelleşmiş durmuş. galiba, sıkıntılı bir otomuhasebe halinden çeker olmuş.
aşağıda iki resim var. ilki, gece yürüyücüsü, 1923-24 senelerinde, munch 60 yaşındayken çizilmiş. güneşin bir türlü doğmadığı uzun norveç gecelerinde, edward'ın evde bir aşağı bir yukarı yürüyüp, döne dolaşa aynada çökük göz altlarıyla karşılaştığını tahmin etmek güç değil.
ikincisi, saatle yatak arasında otoportre ise, 1940 - 42 yıllarında, yani munch 76 - 78 yaşlarındayken, çizilmiş. sanki, hezeyanlarla geçen melankolik yıllar geride kalmış da, "öyle ya da böyle, bir edward munch oldum sonunda" der gibi, daha iyimser, daha genişkalpli bir portre sunuvermiş.

kötümser olmak iyimser olmak seçim otobüsü

2009-02-23T16:23:00.003+01:00

bir iki yıldır aklımda birbirinin tam tersi iki görüş serpilmekte. özleri itibariyle biri kötümser, diğeri iyimser. kısaca; birine göre, türkiye iyice batak bir yere dönüşecek, dünya da türkiye'yi tamamen ihmal edilebilir bulup kendi haline bırakacak, dolayısıyla hep beraber sıçacağız. diğerine göre ise, türkiye bir gelişecek, bir yeşerecek, bir güzelleşecek ki, sormayın gitsin...
aslında yalnızca bu gelgitli düşüncelere bakıldığında da anlaşılabilir ki, türkiye'de ileride de pek bir değişiklik olmayacak; bizim memleket böyle kendi yolunda kör topal ilerlermiş gibi yapacak. yetmiş milyonluk koca ülke, partilerde davetlerde bir gözüküp bir kaybolan, bedava pizzaları ve içki ikramlarını kaçırmayan, eşofman üstü, biçimsiz kot ve eskimiş bot kombinasyonuyla idare etmek durumundaki güleryüzlü ve hoşsohbet üçüncü dünya ülkesi öğrencileri gibi ortalıkta takılacak.

neyse, fark ettim ki; daha çok yurtdışında olduğum zamanlarda karamsarlığa kapılıyor, türkiye'de olduğumdaysa iyimserleşiyorum. hayır, bunun yurtdışında olunca gavurun tekniğine duyulan hayranlıkla filan bir ilgisi yok. keza, yurtiçinde olduğumda da büyükçekmece'den yenibosna'ya giderken e5'in kenarında filizlenen türlü alışveriş merkezlerine bakarak, ulan ne güzel gelişiyoruz helal olsun, diye düşünüyor değilim elbette. çok daha basit bir sebebi var zıt düşüncelerimin; their modes of production. yani; yurtdışındayken memleketle ilgili fikirlerim internet baskılarını takip ettiğim gazetelere dayanıyor. yurtiçindeyken ise, fikirlerim birebir insan ilişkilerine ve günlük yaşam gözlemlerime yaslanıyor.
diyelim radikal gazetesi'nin internet sayfasına bakıyorum; türlü yolsuzluk haberi okuyor, irili ufaklı bir sürü mide bulandırıcı yerel haber görüyor, türk-islam sentezcisinden asker şakşakçısına tonla yazarın varlığıyla yüzleşiyor ve gözümün düşmanlık dolu okur yorumlarına kaymasına engel olamıyorum. eh, kötümserleşmeyeyim de ne yapayım?
öte yandan, diyelim mecidiyeköy'den metrobüse biniyorum ve insanların hayatta kalmak, mutlu olmak, iyi bildikleri değerlerini korumak için bütün yorgunluklarına karşın, uğradıkları haksızlıkların bilincinde olarak, nasıl da mücadele ettiklerine şahit oluyor; ya da, beyoğlu katip mustafa çelebi mahallesi muhtar adayı transeksüel belgin çelik'in adaylık tanıtım toplantısına katıldıktan sonra dışarı çıktığımda, bir anda ellerinde pembe lolipoplarla tünel'den taksim'e yürüyüp "ne akp ne ergenekon" sloganları atan grubun içerisinde buluyorum kendimi. eh, iyimser olmak için de çok sebep var doğrusu...
anlık kötümserliklerimin ve iyimserliklerimin bir araya gelip, daha olgun bir anlamın zihnimde belirdiği zamanlar da oluyor. o zaman, yılgınlığa ya da sersemce ümitlere kapılmadan; tecrübe ettiklerime, gördüklerime, duyduklarıma, okuduklarıma ve bildiklerime daha eleştirel ve soğukkanlı yaklaşabiliyorum.

ntv'nin yeni programı "seçim otobüsü," izleyicilerin böyle bir yaklaşım geliştirmesine yardımcı oluyor ve türkiye'nin karmaşasına çokboyutlu ve hakiki bir anlam verilebilmesini sağlıyor. programı uzun uzun anlatmaya gerek yok, açın izleyin. izlediğinizde, karamsarlığa düşmemize ya da iyimserliğe kapılmamıza sebep olan birçok görüşün aslında nasıl da iç içe geçmiş olduğunu, bazen tek bir bireyin görüşlerinin kendi içinde bir yandan nasıl çelişip, öte yandan ne gibi bir tutarlılık gösterdiğini, insanların günlük dertlerden nasıl da muzdarip olduklarını ancak bu dertlerle baş edecek ne güzel yöntemler geliştirdiklerini, bütün bu çoksesli keşmekeşin aslında tarihsel ve kültürel olarak ne kadar doğal karşılanması gerektiğini, çoğu kişinin bir arada yaşadıkları insanları sevmek zorunda olmadıklarının artık bilincine varıp, sevmeseler de ötekilerin varlığını takdir etmek ve kendilerini ifade biçimlerine saygı göstermek gerektiğinin ayırdına vardığını, dahası bütün bunların nasıl da inişli çıkışlı ve engin bir arazide ilerlemeye çalışmaya benzediğini, hissedebilirsiniz diyesiyim.

yazıyı buraya kadar okuduysanız, ama, yok birader ben ne senin gibi hissediyor ne de senin gibi düşünüyorum, diye içinizden geçirdiyseniz, eyvallah. ama yine de hiç olmazsa şuna katılırsınız diye umuyorum: bizim memlekette hareket var hareket.

otoportreler 1

2009-02-19T22:39:00.010+01:00

otoportresini çizip duran, kendi imgesini bıkmadan usanmadan defalarca boyayan çokça sanatçı mevcut. malum, otoportre dediğimizin, kendi kendini yeniden tanımlamakla, var etmekle, yeni temsiller, yeni kimlikler aramakla, bu arayışa duyulan ihtiyaçla falan pek ilgisi var. tabii, elindeki fırçayı, kendimi bugün hangi şekle soksam, diye oyalanarak sallamakla olmuyor bu işler. şurada blog diye ne yapıp ettiğimizden üstünkörü bahsettiğimiz kısa metinlerimizi bile üç yazıp iki silerek, elimizden geldiğince titizlenerek şekillendirmiyor muyuz? o yüzden, otoportrenin de, iyisi var kötüsü var; samimisi var kibirlisi var; sahicisi var yapmacığı var.
felix nussbaum, sıkı otoportrecilerden. genel olarak da çok üretken ve binbir ayrı tekniği keyfince ve yetkinlikle kullanabilen bir ressam. benim sayabildiğim kadarıyla elli küsur otoportresi mevcut. aşağıda, bunların en meşhuru var; yahudi kimliğiyle otoportre (1943: felix nussbaum haus, osnabrück).

nussbaum 1904'te doğmuş. 1944'te mechelen'de nazi'lere yakalanıp auschwitz'te öldürülene kadar osnabrück, berlin, ostend ve brüksel'de yaşamış. osnabrück'te, onun adına yapılmış, mimar daniel liebeskind'in eseri şahane bir de müze var.

felix nussbaum foundation
felix nussbaum haus
felix nussbaum haus by daniel liebeskind

dilenci arkadaşlar

2009-02-16T11:16:00.013+01:00

geçen sene yine gecenin köründe biraz da ürkerek tünel'den galata'ya inerken, saçları ağarmış, orta yaşlı, gözlüklü, bıyıklı, yoksul görünüşlü bir adam yolumu çevirdi. "evladım ben senin baban yaşındayım. seni şimdi allah gönderdi." diye başladı. anlaşıldı, para isteyecek.
"yaptık bir delilik. anlaşmış bunlar polisle. yaptık bir delilik. ah taş kafa ah. niye geldim ki buralara?"
"aman sakin olun ne oldu?"
"emekli ilkokul öğretmeniyim ben. benim senden büyük iki evladım var. ikisi de hukuk okudu. biri üniversiteyi yeni bitirdi. yaptım bir delilik bu yaşta."
"söyleyin hocam ne oldu?" (hemen 'hocam'a geçtim fark ettiğiniz gibi)
"bu yaşıma geldim bir kez olsun yapayım dedim. bir girdim meğerse polisle anlaşmalıymış bunlar. soyup soğana çevirdiler beni."
falan filan. anlaşıldı ki zürafa sokak'a gelmiş, sonra nasıl olduysa bunun cüzdanını falan çalmışlar, beş parasız bırakmışlar. gecenin bu saatinde mimaroba'ya dönmesi gerekiyormuş. burada kalakalmış. saatlerce ağlamış falan.
cüzdanımdan 10 lira çıktı. iyi ki sadece o kadarım varmış. yoksa, angut gibi, daha fazla da verebilirdim yani. parayı verince adam neredeyse elimi öpecekti. "iyi geceler hocam," falan diyerek vedalaştım; içim rahat bir şekilde yokuşu inip evime girdim.
bu başıma geldiğinde herhalde ekim kasım ayı falandı. sonra aynı adamı, kış boyunca, kule civarında, otoparkın orada, yokuşlarda, ara sokaklarda; gözlükleri, bıyıkları, naylon kumaştan ucuz yağmurluğu ve bazen takıp bazen çıkardığı enine çizgili beresiyle üç beş defa daha gördüm. her seferinde bir delilik yapıp zürafa sokak'a gelip polisle anlaşmalı olan birilerine parasını çarptıracak değil ya!

geçen hafta berlinale'nin en canlı yaşandığı potsdamer platz'da kahve içiyordum. alışveriş merkezi kılıklı binaların ortasında, birkaç sinema kompleksine açılan bir meydan burası. şık, sevimli ve keyifleri yerinde sinemaseverler, ya benim gibi kahve içiyor, ya da sohbet edip karınlarını doyuruyorlardı. derken genç, yüzü gözü kıpkırmızı, üstü başı pis, burnu sümüklü ve sesi kısık biri, "ein euro bitte" diye diye insanların arasından geçerek yakınımda belirdi. genelde bütün berlinaleciler onu görmezden geliyordu; ama ben, böylelerini görmezden gelemediğim için, şimdi ne yapsam, param da çok az, bu sefer vermeyeceğim falan diye içimden geçirmeye başladım. tam benim yanıma gelip "ein euro bitte," dediği anda da, gergin bir "nein" çıktı ağzımdan. halbuki ne "nein"ı di mi? duymazlıktan gel olsun bitsin. dilenci de şaşırdı bu duruma tabii. ne desin, haklı olarak "aber warum?" dedi. ama neden?

işte bu konularda ve böyle durumlarda tutarlı bir strateji belirlemek istiyorum.

tepedeki yabancı

2009-02-13T15:26:00.003+01:00

uzun bir trenin ışıklı camları demiryolunun setinin üstünden gürültüyle akıp gidiyor. yolun öbür tarafında, birkaç yıl öncesine kadar bir kereste şirketinin deposunun durduğu yerde yeni yapılmış evler var. mutfaklarda akşam yemeği hazırlayanları görüyorum. eski şirketin 1950'lerde kanada'dan ithal ettiği kerestelerle birlikte getirtip kanalın kıyısına yerleştirdiği kızılderili totemi sivri gagalı kartalları, korkunç yüzleri ve iki yana açılmış kanatlarıyla hala eski yerinde. çok değil, bir on-on beş yıl sonra kimse bu totemin nereden çıktığını hatırlamayacak, gerçek bir totem olduğunu bile bilmeyecek.
castle sokağına sapıyor, berkhamsted okulu'nun karanlığa gömülmeye başlamış tuğla yapılarının önünden geçip bir kez daha anacaddeye çıkıyorum. biraz ileride birinci dünya savaşı'nda cephede ölen berkhamstedli gençlerin anısına dikilmiş gri, taş anıt duruyor. hep yaptığım gibi, durup üstünde yazan adların birkaçını okuyorum. hala dükkan levhalarında ya da kasabanın telefon rehberinde karşıma çıkan soyadları. doğa gibi, ölüm de ingiltere'de her yere sokuluyor. ülkenin her köşesindeki savaş anıtları rönesans şairlerinin, bir gün öleceklerini kendilerine hatırlatmak için yazı masalarına koydukları kafatasları gibi.
bu anıt, yolculuk dönüşü kasabayı kolaçan etmek için çıktığım küçük turun uç noktası. artık eve dönmekten başka yapabileceğim bir şey yok. yıllardır hayatım küçük bir kasabada küçük bir evde doğayla ölümün gölgesinde yaşadıklarımdan ibaret. tek özgürlüğüm bunları görebilecek kadar yabancı olmam. şimdi gidip uyuyan bilgisayarımı uyandırmalı ve yazmaya başlamalıyım.

şavkar altınel, tepedeki yabancı, anı, 2009: 12.

on open-endedness

2009-02-06T14:21:00.002+01:00

In my view, optionality, variability and unpredictability produce positive qualities of social being rather than negative zones of analytically empty randomness. Far from being devoid of positive content (presumably because of not being rule-governed) indeterminacy allows the emergence of a culturally valued quality of human relations where one can follow impulses, change directions, and coordinate with other people. In other words, social unpredictability has its distinctive tempo, and it permits people to develop timing, coordination and a knack for responding to contingencies. These qualities constitute social grace, which in turn enables an attentive person to be effective in the interpersonal politics of everyday life.
Renato Rosaldo, Culture and Truth, 1989: 112

dayanamadım siyasi yorum yaptım

2009-01-28T10:13:00.002+01:00

türkiye'nin çeşit çeşit vaziyetleri var, malum. mesela söz konusu avrupa birliği olunca, sınıfın arkasında oturan, kafası derslere pek basmayan, ama sınıfın en etkili öğrencilerinden almanya ve italya gibileriyle muhabbeti ilerletmesi ve sınıfın parlak öğrencilerinden isveç ve hollanda'nın elinden tutup desteklemesi sayesinde az çok bir şeyler beceren ve bu yüzden de öğretmenlerin sınıfta bırakmaya kıyamadıkları, her tenefüste çıkıp deli danalar gibi koşturarak top oynadığından derslere biraz geç, pancar gibi bir suratla, kir ve ter içinde gelen hantal bir öğrenci durumu var.
söz konusu ergenekon olunca ise, tecrübesiz elleri ve yarım yamalak kaptığı yeni ilkeleriyle kendi kendisini tedavi etmeye yeltenen, bunu yaparken buhranlara girip hezeyanlara kapılan, kabuk bağlamış yaralarıyla barışıklığını, sızlayıp kanayan yaralarına olan alışkanlığını yeni yeni fark eden, bu yaralar olmadan yapamayacağından yana endişelenen, tedaviye direnen, "beni benimle bırakın" dercesine kapıları çarpıp kapatan, evinden çıkmadıkça hiç çıkası gelmeyen, mutsuz, laf dinlemez, inatçı bir hali var.
benim karar veremediğimse, bu ergenekon halinin bir ihtiyar huysuzluğu mu, yoksa bir ergen bunalımı mı olduğu...

kişiler, fiyatlar, listeler

2009-01-26T14:39:00.007+01:00

hangi akademisyenin ya da gazetecinin bilmemhangi yabancı kurumdan ne kadar para aldığına dair listeler dolaşıyor internette. iş o kadar saçmalaşabiliyor ki, avrupa birliği kurumlarına ya da unesco'ya sunulup kabul edilmiş projeler için alınan meblağlar bile sanki gayriahlaki ya da gizli saklı anlaşmalar sonucunda elde edilmiş gibi anlatılıyor. bazı gazetecilerin bir küfür gibi telaffuz etmekten büyük keyif aldıklarını fark ettiğim soros, hangi enstitüye ne kadar hibe etmiş falan diye fantaziler yapmak artık alışkanlıkları olmuş. şimdilik, bu tarz listeleri içeren metinlerdeki hakaretamiz ifadeleri ve böyle tevatüre sorup soruşturmadan kulak asanlarda özgür düşünce mevhumunun zerre kadar gelişmemiş olduğunu falan bir kenara bırakalım.

rica etsem yanıtlayabilir misiniz; türkiye cumhuriyeti'nden veya herhangi bir devletten para almak, uluslararası bir düşünce örgütünden ya da bir filantrofistten para almaktan niye daha iyi olsun? diyelim sudan hükümeti'nden para almak, sınır tanımayan marangozlar derneğinden destek almaktan daha mı ehvendir?

kimin nereden ne kadar para aldığını hiç ciddiye almayacak kadar saf olmayı savunacak değilim; ancak bir tartışma sırasında bunu argüman edecek kadar kabız olmayı anlamak da pek mümkün değil ya hu.

bok yemek

2009-01-22T09:22:00.000+01:00

2001 senesinin yılbaşı akşamıydı. Cep telefonu ve internetin 14 – 15 yaşındakilerin eline yeni düştüğü zamanlar yani. 8C’nin neredeyse tamamı o akşam Saffetlerde toplanmış, geceyi birlikte kutlamıştı.
Kızlar, çoğunu hor görüp beğenmedikleri, her gün kirli gömlek yakaları ve sivilcelerine şahit oldukları oğlanlara yine de hoş görünmeye çalışmaktan kendilerini alamamış, abartılı makyajları ve görgüsüzce süslü kıyafetleri ile yalnızca birkaç ay sonrasında o zamanki hallerinden utanmaya başlayacak olsalar da, o gün kendilerini şık ve seksi hissetmişlerdi. Ne de olsa bu hayatlarındaki ilk büyük partiydi ve anne babalarından bu akşamın iznini koparmak için çoğunun saatlerce dil dökmesi gerekmişti. Hangi kokuyu sıkacaklarını ince ince düşünmüşler, hem dikkat çekici hem de hafif birşey sıkmaya çalışmalarına karşın, çoğunlukla basit ve uçucu kokular sıkmışlar, bu kokular da onların ergenlik kusurlarını örteceği yerde daha çok açığa çıkarmıştı. Tenefüslerde, derste, internetten ya da telefonla aynı kokuyu sıkmamak ya da aynı kıyafeti giymemek için uzun uzun konuşmuşlar, muhabbetleri çoğunlukla giysilerden uzaklaşıp dedikoduya dönüşmüştü. Ya partiye gelecek olan diğer kızlardan çekememezlik ve gıptayla bahsetmişler, ya da sınıfaki bazı erkeklerin aslında o kadar da küçük olmadıklarından, üstelik birkaçının oldukça yakışıklı olduğundan ve şimdiden ele geçirilmelerinde büyük fayda bulunduğundan söz etmişlerdi. Ayrıca, aileleri izin vermediği için partiye gelemeyecek olan kimi yaşıtlarını çekiştirmiş; partideki kız sayısının erkek sayısından çok daha az olacak olmasından yana memnuniyetlerini açık açık paylaşmaktan çekinmemişlerdi. Öğretmenleri çok konuştukları için azarlamadan, anneleri ya da babaları da telefonu fazla meşgul ettikleri için kızmadan az önce, gizli saklı sözlerle “ya o iş de olursa?” diye birbirlerine sormuşlar, yanlarında havlu ya da yedek iç çamaşırı getirmeleri gerekip gerekmediğini birbirlerine fısıltıyla danışmışlardı. Çok azının annesi, babası ya da ablası onlara partiyle ilgili tavsiyelerde bulunabilmiş, ne giyeceklerine, hangi kokuyu süreceklerine, yanlarına neler almaları gerektiğine karışabilmişti.
Erkekler, birkaç sene öncesinde tokalarını çalıp saçlarını çektikleri kızlara artık başka gözlerle bakmaya başlamış, ancak yine de aynı sınıftan kızlarla çıkmanın ya da takılmanın çok da cool bir şey olmadığını bildiklerinden parti işini fazla ciddiye almıyormuş gibi gözükmeye gayret etmiş; ancak ne hormonlarına ne de o gecenin unutulmazı olma düşüncesinin çekiciliğine karşı koyamamışlardı. Okulda zaten gömlek giymek zorunda olduklarından o gece hepsi renk renk tişörtler giymiş, okulda takamadıkları küpeleri bu gece takmış, saçlarını geçici boyalarla yeşile, maviye, pembeye boyamışlardı. Yılbaşı akşamı suratlarında bir sivilce olmaması için çoğu iki hafta boyunca ne cips yemiş ne de kola içmişti. Yine çoğu, o gece sınıfın büyük gösteren güzel ve iri memeli kızlarıyla yatmanın hayalini kurmuş, bu hayalle defalarca otuzbir çekmişti. Ne giyip ne sürünecekleri ile ilgili kararsızlık geçirip hezeyanlara kapılanlar olmamıştı, ancak birkaçı partiye gelmeden az önce yırtık olmayan koyu renk çorap bulmakta zorluk çekmiş, sonunda babalarının çekmecesinden bir şeyler araklayıp ayaklarına geçirerek sorunu çözmüştü. En umutsuz olanlar bile yanına prezervatif almayı akıl etmiş, hiçbiri bol bol deodorant sıkmayı ihmal etmemişti. Birkaçı, evlerindeki pahalı yabancı içkilerden aşırmayı da becermişti. Zaten onlardan biri, yanında bilmeden getirdiği Absinthe ile arkadaşlarının çoğunun midesinin allak bullak olmasına sebep olacak, bir başkası ise yirmi beş senelik Chivas Regal’in klozetten içeri dökülmesine yol açacaktı.
Sohbetler her zamanki gibi öğretmen dedikodularıyla başlayıp televizyon dizileri ve müzik klipleri hakkındaki yorumlarla devam etmişti. Kızlar alışverişten, erkekler de bilgisayar oyunlarından söz etmeye çekinmiş, bunlarla karşı cinsi itmekten korkmuştu. Pizzalar yenip bira içilmiş, müziğin sesi televizyonu, kahkahalar da müziğin sesini bastırmıştı. Mutfak kendisine viski ve biradan kokteyl yapmaya çalışanlarla ağrı kesici arayanları; balkon hava almaya muhtaç baygınlarla sigara içen efkarlıları; tuvaletse fazla kaçırıp kusanlarla makyaj tazeleyenleri buluşturuyordu. Yere dökülen bir kadeh şarabı hiçbiri temizlemeyince sekizinin çorabı ıslanmıştı. Çarçabuk tükenip püskürtmeye başlayan bir ketçap kutusu da dördünün tişörtünü lekelemişti. Nasıl olduysa o gece evdeki hiçbir biblo ya da vazoya zarar gelmemişti.
İçlerinden biri bir CD takıyor, bir iki şarkının ardından bir başkası o CD’yi çıkartıp bambaşka türde bir müziği teybe koyup sesini de biraz açmayı ihmal etmiyordu. Biraz Türkçe Pop (diyelim Teoman), ardından dönemin meşhur yabancılarından birşey (mesela Coldplay), sonra biraz metal (Iron Maiden her zaman sevilir), sonra tekrar Türkçe (Duman?) birşeyler... Her yeni şarkıyla müziğin sesi yükselse de, kimse değişikliğin farkındaymış gibi gözükmüyordu. Çoğu hayatında ilk defa sigara içiyor, düzenli sigara içtiklerinden yanlarında paket getirmiş olanlar öngöremedikleri bu sigara talebi karşısında marketler kapanmadan birkaç çaylak içiciyi gidip sigara almak konusunda ikna etmeye çalışıyordu. Yanında ot getirmiş olan bir iki tanesi de, tehlikeyi fark edip otlarını çoğunluk uyuduktan sonra arka odada bir yerde çıkartmaya karar vermişti. İki şişman kız her isteyene fal bakmaya başlamıştı bile. Önce Yeni Delhi’de, ardından da Moskova’da yeni yılın girişi coşkuyla kutlanırken, bizimkilerin heyecanı iyice artmış, yeni yılda bir sevgili bulacaklarına, milli olacaklarına ve sivilcelerinin azalacağına olan inançlarıyla geleceğe güvenle bakmaya başlamış, saatin geçmesini beklemişlerdi. Geçmiş yılda yaptıkları hataları yeni yılda tekrar yapmayacaklarını sanarak sabırsızlıkla ve şapşalca ondan geriye doğru saydıktan sonra kendilerini 2002 yılında bulmuşlardı.

Hakan aslında popüler tiplerden olabilirdi. Türkiye’de ortaokul sınıflarında popüler olmak için gereken başlıca çoğu özelliğe sahipti; varlıklı bir aile, zevk sahibi bir anne, kaliteli kıyafetler, pahalı ayakkabılar, futbol kabiliyeti, açık renk ten, uzun boylu ve oranlı bir vücut ile nazik bir Türkçe.
Ancak yine de sınıfta dikkat çekici tiplerden biri değildi. Birçoklarına göre özelliksiz ve sıkıcıydı. Muhabbeti pek iyi sayılmaz, espri yapmayı da beceremezdi. Bazı arkadaşları yalnızca bakkaldan gidip de nasıl gazete aldıklarını anlatırken bile etraflarındakileri güldürebilirken, Hakan ne komik bir hikaye anlatmayı, ne de herhangi bir hikayeyi komikleştirmeyi becerebilirdi. Arkadaşlarının komşu kadınlardan, kendi anne babalarından, tüpçülerden, çaycılardan, kapıcılardan bahsederken yaptıkları esprileri Hakan bir türlü yapamaz, işin kötüsü çoğu zaman anlatılan hikayelerin gülünç yanlarını kaçırır, kavrayamazdı. Bundan çok daha kötü başka bir yeteneksizliği daha vardı. Okuldaki güzel kızların yuvarlak kalçalarından, uzun bacaklarından ve iri göğüslerinden bahsedilen sohbetlere doğru düzgün katılmayı tam beceremez; mesela şöyle ağız dolusu bir “amcık” diyemezdi.
Duygusal, ya da işte o yaşlardakilerin özellikle içki içince hislenip deli dolu konuşmaya başladıklarında yaptıkları türden sohbetlerde de pek kabiliyetli sayılmazdı Hakan. Sevdikleri kızları heyecanla anlatıp duran aşık arkadaşlarının hikayelerini dinlerken onları teşvik edecek doğru sözleri söyleyemez; aşk acısıyla gözleri dolan sarhoşları teselli edemez; kimin kimden hoşlandığının ve onun bununla yatıp yatmadığının tartışıldığı dedikodularda aklı karışır ve lafa giremezdi. İçkiyi kaçırıp biraz çakırkeyif olduğunda ise iyice suskunlaşır, ne ağzından tek kelime çıkartır, ne de yanıbaşındaki muhabbete kulak kabartırdı.
Buna rağmen kimi arkadaşları yine de onu kendini beğenmiş ve küstah bulurdu. Bazıları sınav tarihinin ertelenmesi için öğretmenler odası kapısında telaşla beklerken Hakan sınav tarihinin değişip değişmemesine hiç aldırış etmiyormuş gibi görünürdü. Okulun arka bahçesindeki eski kömürlükte sigara içerlerken öğretmenlere yakalanıp enseye tokadı yemekten korktuklarından sigaralarını hızlı nefeslerle çarçabuk içip bitirenlerin yanında o sigarasını rahat rahat içer, dumanını aheste aheste çıkartırdı.
Halbuki ne küstah, ne kibirli, ne de sıradan bir çocuktu. Yalnızca, yaşından biraz daha olgun ve soğukkanlı bir tipti. Fazla sakindi. Derse geç kalacağını bilse bile adımlarını hızlandırmaz, eğer öğretmen onu geç kağıdı almaya yollarsa da itiraz etmez, aynı hızda gider muavinden kağıdı alır, geri gelip sırasına otururdu. Bir seferinde, Hale ile Nesligül Hakan’ın yeni aldığı krem rengi montu düşürüp sonra da monta basarak ayakta sohbet ederlerken, Hakan onların umursamazlıklarına en ufak bir sitem dahi etmeden, monta basmamalarını rica etmiş, onu yerden alıp askıya geri asmıştı.
Yanlış anlaşılmasın; ciddi, uysal ya da yavaş biri değildi Hakan. Coğrafya ve Türkçe derslerinde siyasetle ilgili tartışmalar açıldığında, Hakan bu tartışmalarda televizyondaki açık oturumlarda izledikleri adamlarla kadınların ciddiyetini taklit eden arkadaşlarına katılmaz, ama yine de konuşulanları sükunetle ve hatta merakla dinlerdi. Hakkının yendiğini düşündüğünde ise aynı sükuneti göstermez, diyelim kimya sınavında yok yere kırılan bir puan için öğretmenle ağız dalaşına girecek kadar tartışmayı uzatmaktan; hızını alamayıp on küsur dakikadır bütün sınıfa fırça çekmeye devam eden Türkçeci’ye cevap vermekten hiç çekinmezdi.
Tabii o yılbaşı gecesi yaptığı şey ile onunla ilgili anlattığım bütün bu anekdotların ne kadar ilgisi var bilemiyorum. Ama, diyelim bir espriyi kaçırıp etrafında gülüşen arkadaşlarının suratlarına yakalayamadığı noktanın izlerini arayarak şapşal şapşal bakınırken; dört dubleyi de geçip muhabbetlerden iyice uzaklaştığı ve kendi içine gömüldüğü zamanlarda; boş geçen derslerde çantasından yine bir polisiye çıkarıp okurken, ya da pazartesileri haftasonu oynanan maçları heyecanla tartışan arkadaşlarına bütün önemli maçları izlemiş olmasına rağmen bir türlü eşlik edemediğinde aklından geçenlerle bir ilgisi olmalı o gece yaptığının.

Öpüşe koklaşa yeni yıla girmelerinin ardından salondaki çoğunluk azalmış ve muhabbetler arka odalarda devam eder olmuştu. En kalabalık grup, Saffet’in babasının çalışma odasında toplanmış şarkı söylüyordu. Berkay, Samyeli, Zafer ve Derya, onlara çocukluklarını hatırlatan saçma sözlü pop şarkılarını, anne babalarının gençliklerinden kalma kırk yıllık besteleri, Türk Sanat Müziği şarkılarını, ya da sözlerini kolayca ezberleyecekleri kadar basit olan yabancı şarkıları söylüyor; çoğu zaman bir şarkının dizesini söyledikten sonra hızla akıllarına gelen başka bir şarkıya geçiyordu. Bu sırada Zehra akustik gitarla, Emre de tefle arkadaşlarına tempo tutmaya, onların heyecan ve telaşla şarkıdan şarkıya atlayan hızlarına yetişmeye çalışıyordu. Seslerini, hafızalarını ve duygusallıklarını yarıştırıyor, bazen şarkı sözlerini karıştırıp mahcup olmaktan çekinirken, bazen de umursamadan atıp tutarak ve bağırıp çağırarak söylüyorlardı şarkıları. İçkinin ve dumanın da etkisiyle bazen gerçekten onları hislendirecek anıları hatırlıyor, bazense yalnızca hisleniyormuş gibi yapıyorlardı.
Hemen yandaki odada, Saffet’in odasında ise, şarkı söyleyen arkadaşlarının sesinden rahatsız olup onlar hakkında acımasız espriler yapma yarışına girişmiş olan beş kişilik bir erkek grubu vardı. Orkun ve Salih bir taraftan play station’da basketbol maçı yaparken, bir taraftan da yan odadakileri çekiştiriyordu –erkekleri yavşak kızları da kaşar buluyorlardı. Hemen arkalarında ise Mustafa, Ömercan ve Aykut, yılbaşlarında televizyonlarda gösterilen erotik filmlere dalmış, elleriyle sıkı sıkı kavradıkları biralarını arada kafalarına dikmekten başka pek bir şey yapmıyordu.
Bu sırada evin dar ve uzun koridorunda Şevki ile Jale, duvar dibine çökmüş, daha yeni başlamış aşklarının ilk hüznünü yaşıyorlardı. Jale başını Şevki’nin omzuna dayamış, gözlerini duvardaki bir çatlağa dikmişti. Daha bu gece başlamış olan ilişkiyi sorgulayıp duruyor, kendisini daha önce hiç hayal etmediği bir konumda, Şevki’nin kollarında bulmanın şaşkınlığıyla baş etmeye çalışıyordu. Şevki ise aşk ve alkolün etkisiyle bir süredir iyice keskinleşmiş olan duyularıyla evin her köşesinden gelen sesleri ve kokuları ayrı ayrı algılıyor, sanki tuhaf bir içgüdüyle, sonradan istediği zaman bu anı hatırlayabilmek için her ayrıntıyı hafızasına dikkatle yerleştiriyordu. Jale’nin gözüne giren saçları, pantalonundaki konyak lekesi, yeni temizlenmiş halının kokusu, kulağındaki küpenin sancısı; hepsi birden ona yalnızca mutluluk çağrıştırıyordu.
Sırtlarını dayadıkları duvarın arkasında, yani Saffet’in ablasının odasında ise Hasibe, Tarkan, Rahel ve Serap sömestr arasında nereye kayağa gitseler diye tartışıyorlardı. Üçü konserler, barlar ve eğlence için bu sene de Uludağ’a gitmek isterken; Serap, kaymaya değil içki içip kusmaya gelen o kalabalıktan bıktığını, sabaha kadar dans etmekten sabahın en güzel saatlerinde pistlerin güzelliğini yaşayamamanın saçma olduğunu söyleyip arkadaşlarını Kartalkaya’ya ya da Erciyes’e gitmeye ikna etmeye çabalıyordu.
Saffet’in anne babasının odasında ise, fazla alkole ve yorgunluğa daha fazla dayanamamış olan Melihcan, Artun ve Gizem kendilerini yemek ve sigara kokulu paltolardan oluşan nemli yumağın üstüne bırakmış, uykuya dalmışlardı. Artun ve Gizem mışıl mışıl uyuyordu, ama Melihcan, hızla içtiği yarım şişe tekilanın da etkisiyle, sanki tünellerden geçip sonsuz kaydıraklardan kayıyormuş gibi rüyalar görüyor, çarpacak ya da düşecekmiş gibi hissettiği iki üç dakikada bir uyanıp hala aynı odada yatıyor olduğunu fark ederek iyice hüsrana kapılıyordu.
Onların dışında bir de Kemal uyuyor; salondaki uzak köşede duran antika görünüşlü sallanan iskemlenin üstünde iki büklüm olmuş, kafası taksilerde torpidonun üstüne konan köpek bibloları gibi durmadan düşüp kalkarken kim bilir ne rüyalar görüyordu. Saffet ise salondaki ikili kapeneye yayılmış, bu kadar emek verip fedakarlık yaptığı gecenin sonuna kadar keyfine varamayıp uyumaktan korkarak üstüne çöken ağırlıkla baş etmeye gayret ediyor, ancak yanı başında Sartre, Bukowski ve Ginsberg’ten bahsemeye çalışan Celal ve Fuat’ın muhabbetleri Saffet’e hiç yardımcı olmuyordu. Celal ve Fuat ise, Saffet’e çektirdiklerinden değil ama, hiçbir kızın onların muhabbetiyle ilgilenmediğini fark ettiklerinden dolayı bir süre sonra sohbeti kesip mutfaktakilere katılmaya gittiler.
Mutfakta Zuhal ile Emrah çeşitli kokteyller yapmaya çalışıp, yaptıkları karışımları mutfak masasında ot sarıp ortalığı dumana ve kahkahaya boğan Adil, Polat ve Suna’ya denetirken, Hakan da hem ortamın neşesine katılıyor, hem de kendisine engel olamayarak cep telefonunda araba yarışı oynuyordu. Bir araya geldiklerinde üst üste espriler patlatan Adil ve Polat, içerideki odalarda porno film izleyen, şarkı söyleyen, uyuyan ya da sarmaş dolaş öpüşen arkadaşlarıyla dalga geçiyor, bazı hocaların, ortak tanıdıkların, ünlü şarkıcıların, futbolcuların, oyuncuların taklitlerini yapıyordu. Sabaha yaklaştıkları ve açık pencereden içeri dolan havanın iyice soğuduğu saatlerde, mutfaktaki grubun neşesi iyice artmış, sohbet ederken sesleri gittikçe daha da yükselir olmuştu.
Hakan da bir yandan arkadaşlarına katılıp içkisini yudumluyor ve sıra ona gelince sarmadan bir parça içine çekiyor; bir yandan da araba yarışında üst üste yeni rekorlar kırıp ileri seviyelere yükseliyordu. Bir süre sonra, araba yarışında en son aşamayı bitirmiş olmanın haklı gururuyla yerinden kalktı, mutfaktan çıktı. Koridorda Şevki ve Jale’yi görünce şaşırıp gülümsedi. Her odadan ayrı bir gürültü geliyordu, tuvalete doğru giderken hepsine kulak kabarttı. Samyeli’nin nameli nameli söylediği şarkı, Orkunla Salih’in oynadıkları basketbol oyunundaki spikerin abartılı yorumlarına karışan erotik film müzikleri, Uludağ tartışmasında Tarkan’ın kızları bastıran kalın sesi, Arda’dan çıkan horultu...
Hakan kusmuk ve sidik kokulu tuvalete hızla girip çıktıktan sonra mutfağa dönmeyip balkona çıktı. Gece soğuğu suratına vurunca hoşuna gitti. Balkon demirlerine yaslanıp sokağa baktı. Yeni yılın ilk saatlerinde Ulus tarafına çıkan yokuş boş gözüküyordu. Birkaç sokak öteden bir gülüşme ve sonra da vedalaşma sözleri işitti. Ardından bir arabanın kapısı kapandı ve motoru çalıştı. Hakan bir sigara yaktı. Üşüyordu ama balkonda durmak hoşuna gitti, soğuk ve temiz hava onu kendine getirmişti. Parmaklıkların dibindeki çiçeklerle oynadı; onların kurumuş yapraklarını kopardı. O sırada sokaktan bir pizzacı motosikleti hızla geçti. Saat 3’ü geçiyor olmalıydı. Sigarasını balkon demirinde söndürüp izmariti sokağa attı.

Bir an tereddüt etmiş, ama sonra yine de vazgeçmemiş. O an ne düşündü de böyle bir şey yaptı bilmiyorum. Yıllar sonra o gecenin sırrını bizimle paylaşıp özür dilerken de o an aklından neler geçtiğini kesinlikle bilmediğine yeminler etti. Cebinden telefonunu çıkarmış ve polisi aramış. Sanki Saffet’lerin bir komşusu gibi konuşmuş, Saffet’lerin evinden gelen gürültüden şikayetçi olup polisin ilgilenmesini rica etmiş.
On dakika sonra iki polis memuru geldi. Şikayet olduğunu söyleyip sessiz olmamız gerektiğini, yoksa işlem yapmaları gerekeceğini söylediler. Evdeki çoğu kişi kapıda birikmişti. Sessiz ve dikkatli olacağımıza söz vermemize rağmen polisler kapıdan uzaklaşmıyor, lafı uzatmaya çabalıyordu. Polis işte; gözlerinin kızların göğüslerine kaymasına engel olamıyor, erkeklerin kulaklarındaki küpelere ters ters bakıyor, evdekilerin sarhoşluğunu ve kızlı erkekli bir eğlence ortamının varlığını onaylamayan surat ifadeleriyle yersiz sorular soruyorlardı; kaç kişiydik, kaç yaşlarındaydık, Saffet’in ailesi neredeydi, babası ne iş yapardı, hangi okulda okuyorduk... Bir taraftan kendilerince “ağabey tavsiyeleri”nde bulunup daha fazla içmememizi öğütlüyor, bir taraftan da ezik ezik espriler yapıp bir dahaki sefere onları da eğlenceye çağırırsak mutlaka geleceklerini söylüyorlardı. İki tip, aşağı yukarı yarım saat kapıda dikilip bizi meşgul etti, keyfimizi kaçırdı. Polisler gittikten sonra evdekilerin büyük bir bölümü de çıkıp kendi evlerine döndüler. Kalanlar da buldukları köşelere uzanıp uyanmaya başladı. Hakan sonradan çok pişman olmuştu ama nedense böyle bir bok yemişti işte o gece.

teşekkürler türk polisi

2009-01-21T00:29:00.004+01:00

her işte bir hayır vardır.

dün kazan gibi bir kafayla kalkmıştım. hastaydım, nezleydim, günü evde geçirmek istiyordum. sonra televizyonu açıp hrant dink'in ölümünün ikinci yılı dolayısıyla yapılan yayınları görünce dayanamayıp çatalca'dan osmanbey'e gitmeye karar verdim. iki saatlik bir yolculuğun ardından agos'un önündeki kalabalığa karıştım. içimden, gelmekle iyi edip etmediğimi sorguluyor, burnumu çekmediğim saniyelerde sümkürmekle meşgul oluyordum.

sonra "tören" bitti ve ömer'le taksim'e doğru yürümeye başladık. harbiye civarında bir baktık öndekiler geri dönmüş ağızlarını burunlarını tutarak bize doğru koşturuyor. anladık ki polis gaz bombası atmış. saçmalığın böylesi. gayet sessiz sakin yürüyorduk gaz bombası neyin nesidir anlamadık.

olan bitenleri daha iyi gözlemek için hemen geri dönmeyip biraz daha bulunduğumuz yerde oyalanınca gaz bizim de burnumuza geldi. derhal gözlerimi yaşarttı, genzimi yaktı. söve söve elmadağ'ın yokuşlarından aşağılara doğru indik. içimden, keşke gelmeseydim, hasta hasta ne işim var burada diye geçiriyordum.

derken gaz benim burnumu bir anda açıverdi. baktım ki ne burnumu çekiyorum ne de sümkürüyorum. hatta beynime falan da iyi gelmiş olacak, böyle ferahlayıp kendime geldim. sonra işte zeynep'le buluştum, gezdik falan, fark ettim ki ben bomba gibiyim. gazı yediğimden beri gayet sağlıklı ve zindeyim. halbuki ne panadollar, tylolhotlar, sudafedler içmiştim de, bana mısın dememişti.

ne diyeyim; teşekkürler türk polisi.

müziksiyen eyetouch

2009-01-14T12:22:00.003+01:00

aytaç'ın son bestesi hadi gel ve öncekiler:

aytaç fener myspace
aytaç fener lastfm
aytaç fener - hadi gel

sünepeler falan

2009-01-13T11:10:00.003+01:00

"Mahmut Bey gibi iyiler, yürekliler hep ölecek anlaşılan. Ne tuhaf, gavurlar kovulduktan sonra buralar tümden korkaklarla sünepelere kalacak."
yusuf atılgan'ın yarım kalan canistan romanından.

belki her şeyin gerçekten de bu kadar basit birer açıklaması vardır. bazen benim de böyle pratik olasım geliyor. dünyanın muhafazakarlaşmasının asıl sebebinin ortalama insan ömrünün uzaması olduğunu; ya da türkiye'de yükselen milliyetçiliğin geniş bir kitleyi teşkil eden televizyonsever ortayaşlı türklerin çocukluk nostaljilerinden kaynaklandığını düşündüğümdeki gibi.

afiyet olsun william

2009-01-12T17:06:00.004+01:00

diri diri yakılmayan ya da vatandaşlıktan çıkartılmayan kimi şanslı yazarlarımızın bazen heykellerinin dikildiği bile olur. ancak, kıymet verdiğimiz düşünceleri dondurup sabitleştirme alışkanlığımız olduğundan, yazar heykellerimiz de çoğunlukla düşünceleri betonlaştırma edimimizin nihai ürünleri olmaktan öteye gidemez. hoş, ömer seyfettin'in böyle bir muameleye maruz kalmasında anlaşılır bir yan bulunabilir; ancak sait faik'in betonlaşmasına razı olmak pek mümkün değil.
bundan kelli, bizde "yazar sergileri" de oldukça azdır. yazarların hayatlarını, düşünce dünyalarını, edebi yaratılarındaki gelişmeleri, izleklerindeki dönüşümleri yansıtacak sergiler pek düzenlenmez. hoş, yazar sergisi yapmak da zor iş. bir yazarı, ya da herhangi bir düşünce adamını, fikirlerindeki gelişimleri hissettirecek şekilde, gerek edebi gerek şahsi gel-gitleri ile birlikte ziyaretçiye aksettirmek, üstelik bunu sıkıcı olmadan becermek hiç kolay değil.
tütün deposu'ndaki william saroyan sergisi ise dünyaca ünlü yazarın portresini etraflıca ve gayet eğlenceli biçimde sergilemeyi başarıyor. ne de olsa, bisiklet üzerindeki bir saroyan resmini posterine ve girişine koyan bir sergi tasarımının, düşüncelerin dinamikliği ve kişiliklerin devigenliğine dair vurguyu bir düzeyde daha en baştan gerçekleştirmiş olduğunu söylesem pek yanlış olmaz. saroyan'la ilgili kasım ayında da yazmıştım; 2008 yazarın yüzüncü doğum yılıydı ve bu nedenle unesco 2008'i william saroyan senesi ilan etmişti. barış adımı diyerekten futbol maçlarına gidenler, asıl böyle sergilere gelseler diye geçiriyor insan içinden. ne bileyim, belki de şu aranıp da bulunamayan ortak acı abartılı futbol düşkünlüğümüzdedir?
neyse, aşağıda sergide de görüp çok beğendiğim ve saroyenesk mizahı iyi yansıttığını düşündüğüm bir alıntı var. şu kitaptan yapılmış: William Saroyan / Badmıvadzkner Hartsazruytsner Esseyner Huşer (William Saroyan / Öyküler Söyleşiler Makaleler Anılar); Erivan: Nairi, 1999.

1935'te, henüz tek bir kitabım varken Ermenistan'ı ziyaret ettim. Bitlis'e yaklaşmak istiyordum. Bitlis'e yaklaştım. Eçmiyadzin'e gittim. Orada bir adam vardı, ona sordum: "Bitlis nerede?" Dedi ki: "Buradan bir gün, iki gün, üç gün, dört gün, sekiz gün dosdoğru yürür, yürür, yürürsen, Bitlis'e varırsın. Git!" Ben de ona dedim ki: "Şimdi gitmeyeyim, kayısı yiyeyim." Orada bir kayısı ağacı vardı. Oturdum kayısı yedim.

içinizden sergiye gitmek geldiyse, hemen belirteyim; artık çok geç. çünkü sergi iki gün önce sona erdi. onun yerine saroyan'ın aras'tan çıkan temiz çevirili kitaplarını okuyabilirsiniz. bir de, belki bir gün buralarda bir arshile gorky sergisi düzenlenir de, ona gider teselli bulursunuz.

A Rough Guide

2009-01-08T11:33:00.005+01:00

Be polite at the reception desk.
Not all the knives are in the museum.
The waitresses know that a nice boy
is formed in the same way as a deckchair.
Pay for the beer and send the flowers.
Introduce yourself as Richard.
Do not refer to what somebody did
at a particular time in the past.
Remember, every Friday we used to go
for a walk. I walked. You walked.
Everything in the past is irregular.
The steak is very good. Sit down.
There is no wine, but there is ice cream.
Eat slowly. I have many matches.

ps. from mark haddon's the talking horse and the sad girl and the village under the sea. it feels good to be back at my parents' home in çatalca, with my old books.

iki bin sekiz de bitti

2009-01-07T02:04:00.003+01:00

2008 hayatımın yirmi dört senesinden biridir.
üniversiteden mezun oldum.
sonra iki işe başladım. ayıptır söylemesi iyi para kazandım. hepsi hemen çarçur oldu, ayrı mesele.
galata'da artiz bir evde oturdum, hasan bülent'i bile ağırladım.
zeynep'le iki defa bodrum'a, iki defa venedik'e gittim.
san sebastian'da okyanusa girdim.
hamburg'ta dünya gözüyle r.e.m'i gördüm.
eş dostla bol bol yedim içtim.

yani, hayatımın en güzel senesiydi. hava atmak kadar unutmamak için de yazıyorum bunları.

öte yandan yılın sonunda yaşlandığımı ve aklımın tembelleştiğini hissetmekten kendimi alamıyorum. yaşlanma kısmı biraz gülünç, ama gerçekten de böyle düşünüyorum. fark ediyorum ki, alışkanlıklarımla halihamur olmuş kategorik düşüncelerim meğer çoktan fırına verilmiş; bazı kavramlar kendilerine açtıkları yerlerde çukur oluşturmuşlar.

bu, sanıyorum, hem iyi hem de kötü bir şey.

bu son olsun bu konuda

2008-12-19T05:02:00.005+01:00

nasıl oluyor da, bir cümlede siyasetten dem vurup milli çıkarlardan bahsederken bir dahakinde "benim dedemleri camiye topladılar şöyle yaktılar," "bizim köyde tek tek kulakları kesmişler," diye konuşabiliyorlar? buna pornografi derler. şiddeti estetize etmek derler. aklına gelir, söylemezsin, utanırsın. of neler okuduk, dinledik; ama dilinin ucuna gelse de demezsin, yazacak gibi olursun ama acıyı argümanlaştırmak ayıp gelir. hele ki şahit olmadığını, görmediğini, anlatamazsın.
şimdi bir de, acı ve şiddeti bayağılaştırdıkları yetmemiş gibi, özrü de bayağılaştırdılar. bir an olsun susmayı beceremezler, rahat bırakmazlar. özrü istedikleri gibi tartışmayı kendilerine hak görürler. nasıl bilmiş ve hesapçı bir dildir hemen münazaraya koşarlar. nasıl bir midesizliktir hakkında espri yaparlar. taşak avuçlar gibi özrümü alır tartarlar. bi bulaşmayın, bi dokunmayın, bi siktirin artık yetti ulan.

kendimi tutamadım şarkı listesi yaptım

2008-12-17T14:53:00.007+01:00

2008'de, önceki birkaç yıla kıyasla, yeni çıkan albümleri pek sıkı takip edebilmiş değilim. bu vaziyet, hem açıkradyo'daki programı bırakmamla, hem galata'da komşunun internetini sekiz ay boyunca kaçak olarak kullanmamla, hem de yeni mp3 çalarımı aldıktan iki ay sonra kaybedişimle alakalı. ama yine de, mütevazı da olsa, 2008'in en iyi şarkılarına dair şahsi bir sıralama yapıp sizlerle paylaşmaktan geri duracak değilim. ayrıca şarkıların bulundukları albümler de, dinlediklerim arasında 2008'in en iyi albümleridir.

1. shearwater - rooks
yılın ilk yarısında başvuru işlemleri ve editörlük uğraşlarıyla sabahladığım gecelerde favorimdi bu şarkı. rooks, yani kargalar, niye ilgimizi çekmez ki pek? mesela en az kargalar kadar sıradan kuş cinsleri olan martıları ya da güvercinleri romantikleştiririz de, kargaları niye es geçeriz? nişanyan'ın etimoloji sözlüğüne bakarsak "karga", "kara kuş" manasına gelen bir tamlamadan evrilip bu hale gelmiş. daha az mana yüklenebilirdi miydi bir hayvana? nasıl gözüküyorsa öyle: "kara kuş". oysaki tarlaların arasından geçen bir yolda giderken mutlaka görmüşüzdür bir karga sürüsünün araziye simsiyah tüneyip kahvehanede dedikodu yapan ihtiyarlar ya da bir eyleme hazırlanan geçkin devrimciler gibi bekleştiklerini. rooks'u ne zaman dinlesem, kargalar hakkında düşünesim geliyor.

2. sakin - edepsiz komedya
hayat albümünü bi kenara kopyalamıştım ama türkiye'deyken dinlemiyordum. ama burada evden okula giderkenki 22 dakikalık tren yolculuğumda şarkıyı sekiz defa döndürmüşlüğüm var. buna rağmen şarkının düzenlemesinde de sözlerinde de hiçbir fevkaladelik bulunduğunu düşünmüyorum. ama onur özdemir sesini çok iyi kullanıyor, melodi de şahane, bir de işte "seni sorana her yanım derim / ve dahasını da eklerim" bölümündeki naiflik çok mutlu ediyor. zaten iyi bir şarkı da tamamen böyle olmalı, değil mi?

3. santogold - you'll find a way
çocukken bunaldığımda hareketli bir şarkı açıp odanın içinde koca kafamla tek başıma dans etmeyi öyle bir alışkanlık haline getirmiştim ki, bazen bu eğlenceyi bütün bir gece boyunca sürdürürdüm. büyüdüğüme kani olmamı sağlayan değişikliklerden biri, artık pek sık öyle tek başıma dans etmiyor oluşum. you'll find a way bu sene bu eski alışkanlığımın nüksetmesine sebep olan tek parça. ama husus sadece şarkının mükemmel düzenlemesi ya da santi white'ın şahane yorumunda değil; aynı zamanda hırs küpü bir tipitoşa hitap eden sözlerdeki öfke ve alayın güçlü ifadesinde.

george vs. fatih

2008-12-16T03:51:00.009+01:00

the guardian'ın dünkü (15 aralık 2008) internet baskısında videosu vardı; george monbiot fatih birol'la röportaj yapmış. monbiot, meşhur aktivist ve the guardian'ın köşe yazarı; küresel ısınma konusunun en sıkı takipçilerinden ve hesap sorucularından. fatih birol da international energy agency'nin, yani dünyada enerji konusunda sözü en çok dinlenen kurumun başkanı. böyle bir röportajın yalnızca gerçekleşmesi dahi başlı başına bir olay, çünkü küresel ısınma tartışmasının iki ayrı ucunda bulunanlar aynı zeminde çok ender karşı karşıya geliyor.
fakat video'yu izlemek sadece küresel ısınma ile ilgili şeyler getirmedi aklıma. lütfen siz de birkaç dakikanızı ayırıp izleyin. işin bilimsel yönüne zaten pek aklım basmıyor; ancak tabii ki, kendimi küresel ısınma teorilerini savunup dünyanın ekolojik geleceği ile ilgili karamsar olanlara çok çok daha yakın hissediyorum. hele ki george monbiot gibi aktivist, üretken ve adanmış entelektüellere itimadım sonsuz.
ne var ki, bu videoyu izlerken george'dan ziyade fatih'le empati kurmama engel olamadım. george sorularını çat çat yöneltirken, fatih'in suratında hazırlıksız yakalanmışlığın belirtileri; george iea'yi türlü sorumsuzluklarla suçlarken, dünyada enerji kaynaklarının dağılımı, kullanımı ve geleceği ile ilgili çok geniş ölçekli bir araştırma yaptığı ve raporlarında radikal yenilikler önerecek kadar kurumunun geçmiş politikalarıyla ters düşmeyi göze aldığı için en azından ufak bir teşekkürü hak ettiğini düşünen fatih'in gözlerindeki şaşkınlık ve mahcubiyet; george anadilinde hızla konuşup fatih'in zırt pırt sözünü keserken, fatih'in türkçe vurgulu ingilizcesiyle laf yarıştırma gayreti... yani george, bence kesin haklısın; ama bula bula fatih'i mi buldun sinirini çıkartacak?
videoyu izlerken içimden geçen, "fatih birol'a bak sen yahu nerelere kadar gelmiş helal olsun çalışkan adam demek ki, bak nasıl da terbiyesini saygısını hiç bozmuyor," diye içimden geçen düşünce şeridiyle ilgili ne yapmalıyım sizce? kesip atayım mı bunu, yoksa saklayıp büyüteyim mi?

existence is continuous threshold crossing

2008-12-11T00:21:00.002+01:00

ya da türkçesi:
var olmak, eşik atlayıp durmaktır.

üç sene önce başlıktaki söze bir yerde rastlamış, not etmişim. güzel laf, ama kim bilir nerede denk geldim.